close

Вход

Забыли?

вход по аккаунту

?

АХIМАД СУГЪУРИ احماد سۇغۇرێ

код для вставкиСкачать
‫احامد سۇغۇرێ‬
‫هاب ماقاال اباتان ‪ ٧٧١١‬سۈاندلا‬
‫ئێس تانبۇالدلا تۇرك ماضادلا بێ ّچاراب‬
‫"مۇحاماد اواراڬاسۇل وارێزساێب" ابۇراب‬
‫طېڮادلا‪" .‬احامد" كّۈال سۇغرااڸ‬
‫عابدۇراحامحناجێ شايێخاسۇل ضارازۇل‬
‫صۈايبڸۇن‪ .‬هېو گۇدێياو ئێنساانسۇلڬێ‬
‫هېسۇل واسازۇلڬێ ضارالڬێ‪ ،‬عېلمۇڬێ‪.‬‬
‫جامعێيابڬۇن دێنێياب حارااكچتێڸێڬێ‬
‫ماشهۇراب بۇگاان واطااندلا ڬۇرېبڬێ‪ ،‬هېڸۇل‬
‫عۈرڅاێب راخۇن قُاطێبېخۇنڬێ‪ .‬هېڸێيې‬
‫نۇعڸېێ هابۇال هاب دێصا هابۇراب‬
‫اترجاماايڸڬێ‪.‬‬
‫ابۇ احامد عابدۇراحامن سۇغۇرێ بێن احامد‬
‫داغێس تاێن هاوۇان هێجرێياڸۇل ‪٧٠٢١‬‬
‫سۈانڸۇل راجاابڸۇل ارابع قۈايڸ داغێس تاانڸۇل‬
‫سۇغراڸ رۈسۇڸ‪ .‬هېسۇل اڸدۇل ضار بۇگاان‬
‫فاطێامت‪ .‬خُاان هېو داغێس تاانڸۇل غازدانۇشێب‬
‫رۈسۇڸ هێجرێياڸۇل ‪ ٧٠٧٧‬سۈانڸۇل ‪٧١‬‬
‫رابێعۇل اوالاڸۇل خامێز قۈايڸ ‪ ٧٠‬سۈن‬
‫ابراب مېخادلا‪ .‬هېو وۇگاان څاحاب ڨېراڸۇل‬
‫ڃېعېرابڬۇن څاحێلڸېێ جۇابرال بېرازۇل‬
‫بۈرخااتب وا غُارێداب هاراڨاڸۇل چێ‪.‬‬
‫شامێل ئێاممڬۈ عاداو‪ ،‬ضاقڬۈ ابحارچێياو وا‬
‫ماشهۇراو ئێنسان وۇگێناڸ‪ ،‬عۇرۇساز‬
‫هېوڬێ‪ ،‬اتمێح هابۇن‪ ،‬ڬۈچێناوۇان‬
‫واطااندلاسا‪ .‬جێندێرڬۈ ابگادلاساڬێ‬
‫واچۇن‪ ،‬عۇرۇساز هېو كّۇن ئۇنېب مېخاڸ‬
‫كّۈال هادێناب ڸۇها‪-‬ابڅێن‪:‬‬
‫احامد سۇغۇرێ طاد رېگاراب هۈكۈ‬
‫شاهارادلاسا قُاطێبې ئۇانڬۈ‪ ،‬خالقاڸ ُسېرۇن‬
‫كّۈال‪ .‬عادامازدا هۈرڨۈو وۇگۇان عۇرۇس‬
‫عابێصاراسۇل رېطېل رېطاراو صۈ فۇالانو‬
‫عۈلۈڅاچنێڬێ‪ .‬داهاب زامااندلاسان هۈكۈ‬
‫ڃۈال‪ ،‬وا احامد سۇغۇرێياس بېر ُشېزابۇال‬
‫جێو نۇخدا رېعێزې راڃارال چاعازدې‪ .‬هېب‬
‫مېخاڸ عۇرۇس هۈكۈچێياس بۈڨۇال نۇخدا‬
‫راغارێزې‪ ،‬ا ّما هۈكۈ‪ ،‬هېس شێب‬
‫هابۇنێڬێ‪ ،‬ابغارۇالرۈ‪ .‬عۇرۇساس چۇايزدې‬
‫س ېمێزې ابيبێڮۇال‪ ،‬هېس هېل ضاالصا‬
‫وۇسۇن‪ ،‬احامد‬
‫رۇخۇال‪ .‬هېسدېخۇن ّ‬
‫سۇغۇرێياس ابۇال‪:‬‬
‫– مۇن صۈ دێڅ ابالهېيا‪ ،‬هېل چۇايل دێصا‬
‫ڃېزارۇان‪ .‬دۇصا هېل رۇخۇڬ ‪ ،‬دۇن هانێو‬
‫صۈايوڬۇن گااڸزې كّۈال‪.‬‬
‫چۇايل رێڸّۇنڬۇطێيادلا عۇرۇسازڬێ وا هېنێر‬
‫راگارۇن رۇگارازڬێ گۇدێياب عاجائێبڸېێ‬
‫هابۇال‪ .‬هېب مېخاڸ‪ُ ،‬كېراڸ ئێشاراڬێ‬
‫هابۇن‪ ،‬احامد سۇغۇرێياس جێنداڬۈ‬
‫اسگۈوې احۇال خالقادلا هۈرڨۈو وۇگاراو‬
‫عۇرۇس عابێصاراسۇل رېطېل رېطاراو‬
‫عۈلۈڅانچێ‪.‬‬
‫– دێر واس‪ ،‬هانێوېعان واڃااي‪ ،‬مۇن ڸێل‬
‫كّۈلېو؟ – ان هێقۇال هېسدا‬
‫سۇغۇرێياس‪.‬‬
‫– دۇن احامدێل واس وۇڬۈ‪ – ،‬اين جاواب‬
‫ڨۈال عابێصاراس‪.‬‬
‫– واح‪ .‬دێر ڸێگاو هۇدۇالسۇل ُكېشاو واس‪.‬‬
‫مۇن بۇسۇرابنچێ كّۈال ڬۇرێ‪ّ .‬االهاسۇل‬
‫نۇخدا‪ ،‬بۇسۇرابابزدا هۈرڨۈب چېد‬
‫ابتێڃۈڬۈيێش دۇصا څۇلۇڅ هابۇلېب‬
‫بۇڬېب‪ ،‬چادێل رېكېالڸې‬
‫عۈلۈ‪ ،‬هېرېسێيال وا دێن هېڃېل‬
‫عۇرۇسازې؟‬
‫– دێيې هاب عابێصاراسۇل رېطېل رېگېيې‬
‫عۇن بۇگاان‪ – ،‬اين جاواب هابۇال‬
‫عۈلۈڅاچنێياس‪.‬‬
‫– ت هېل جال‪ .‬هاجن دێصا صۈ‬
‫انس ێحات هابۇێن‪ ،‬قابۇل هابێلێش دۇصا‬
‫هېب؟ – ان هێقۇال هېسدا شايێخاس‪.‬‬
‫– عێنڬێ طامێال‪ ،‬قابۇلڬێ هابێال‪ – ،‬اين‬
‫ابۇال واساس‪.‬‬
‫– هاي هايڬێ‪ ،‬عێنطامێلېب دۇصا‪ .‬عاخلۇل‬
‫جاانوارازصێن قابۇل هابۇال دێر راعێ وا‬
‫طۇرالا دێر امراێب‪ .‬دێر ئێزنۇ هېڃۈڬۈ هېزڬێ‬
‫هابۇالرۈ ش ێبنێڬێن جۈ‪ .‬دێر واس‪.‬‬
‫زاهێرڸۇن‪ ،‬قُاطێسانڬێ خالقادلاسا واطاڸۇڬ‬
‫مۇن‪ ،‬جانێسانڬێ خالقادلاسا واطاڸۇڬ مۇن‪.‬‬
‫هال خاابل رێڮۇلێش دۇدا؟ صۈ قۈايڸ‬
‫مۇنڬێ هاغاوا وېڬۇلېبڸېێ گۈچۈن تۈڬ‬
‫دۇدا‪ – ،‬اين‪ ،‬عۈلۈڅاچنێياس انس ێحاتڬێ‬
‫هابۇن‪ ،‬شايێخاس ئێزنۇ ڨۈال چۇايزې‬
‫راغارێزې‪ ،‬وا هېل صېرېخۇن ئۇان‪.‬‬
‫عېمېرال سۈانز وۇگاان احامد سۇغۇرێ‬
‫قُارێداب عۇمرۇايدلا جێوڬۈ جێنداڬۈ ڃۇن‪.‬‬
‫عۇمرۇايڸۇل خاالاتب زاماانايڸ هېدێن‬
‫ڃانێڬێ‪ ،‬اخێرال سۈانزدا هېسۇل‬
‫رۈقۈب‪ ،‬حاڃنێل راڮ تۇن‪ ،‬خۇطاراب‬
‫شێناب بۇگۇن بۇڬۈ‪ .‬صېبې بۇگاراب‬
‫حاالدلاسا هېسۇڸ كێناب بۇگانێڬێ اسار‬
‫خۇطۇن بۇگۇانرۈ‪.‬‬
‫هۇدۇل هاملاغزاابز‪ُ ،‬سېرۇڅڸێياڸ هېسدا‬
‫هېب خێسا‪-‬ابسێياڸۇل حێكاماتڸۇل حاقاڸۇڸ‬
‫ضېخۈال‪ .‬ئۇس تاراس هېزێيې هادێناب‬
‫جاواب ڨۈال‪:‬‬
‫– ابالهېيا صۈ‪ ،‬شێب هابۇلېب نۇجېصا‬
‫ابزارادلاسا بێچۇن بۈساراب ئۈص مۇگۇر وا‬
‫رۇهۇن هابێزې عۈلۈڸۇن؟ نۇجېصا هېب‬
‫ابقێزې‪ ،‬قېچېزې هابۇال‪ .‬مۇگۇرڸۇالرېب‬
‫مېخاڸ‪ ،‬ڸێگ حالطێزېڬێ بېڬارێزېڬێ‬
‫عۈلۈڸۇن نۇجېصا هېڸێيې ڸێگادلاسا ڸێگاب‬
‫څۇلۇڅ هابۇال‪ ،‬ڬۇرێش هېدێن‪.‬‬
‫جاماعات جێندێر هېل راعاابزدا رازێڸۇن‬
‫بۇگێن بێڮاراب مېخاڸ‪ ،‬ئۇس تاراس ابۇال‪:‬‬
‫– هېل ‪ ،‬هاجن دێر ئۈصڬێ مۇگۇرڸۇنڬێ‬
‫رۇهۇنڸۇنڬێ بۇڬۈ‪ .‬هاجنېيادلاسا خادۇب‬
‫هېڸێيې شێب ڨۇنێڬێ فايدا ڬۇرېب‪ ،‬زارال‬
‫بۇگۇانرۈ‪ – ،‬اين‪.‬‬
‫احامد سۇغۇرێڬێ خۇن‪ ،‬داهاب مېخ ئۇن‬
‫خادۇب‪ ،‬هېسۇل ايسادلا ماڨێڸ ئێنسۇصا‬
‫بۇيۇرۇال‪" :‬دێر ايس‪ ،‬دێدا طادې صۈ ڬاماڃ‬
‫بېڬۇن بۇڬۈ‪ ،‬هېڸ دێر راحاتڬێ خُېزابۇلېب‬
‫بۇڬۈ‪ .‬دۇصا هېب دێدا طاسا انڅ‬
‫بۈس "‪ – ،‬اين‪ .‬قادرۇايل چاعازۇل ايس‬
‫وۈڨۇلېو ئێنسۇل خاابدې ئۇان‪ .‬خاابالڅ‬
‫ُشاراب مېخاڸ‪ ،‬هېدلاڬێ صاداڅ‬
‫رۇگارازداڬێ بێڮۇال‪ ،‬اسگۈر راڅۇن ڃارال‬
‫زاانزۇل صۈايب ئێامم سۇغۇرێياسۇل خاابدې‬
‫بېڬۇن بۇگێن‪.‬‬
‫عاجائێباڸرال هېز‪ ،‬هېب ڬاماڃ حۇرمااتدلا‬
‫ابڅێنابۇال وا جێندێرڬۈ ابگادلا شۇال هابۇال‪.‬‬
‫مۇحاماد اواراڬاسۇل س ێلس ێلێياڸۇل ڸېبېرادلا‬
‫شۇئابێلېب مېس ېدێل ڬۈرڸۇن كّۈلېو هېو‬
‫ئێنسان‪ ،‬اي ابۇ احامد عابدۇراحامن‬
‫سۇغۇرێ حازراتێياو وۇگاان ساعێد جامالۇدێن‬
‫غۇمۇێق حازراتێياسۇل وارێسڸۇن‪ .‬هېس‬
‫ئۇس تاراسۇڅا بۈساراب ئێجازا عۇمرۇ ئێنېعان‬
‫مۇحاكنڬۈ بێڸّێنابۇال‪ .‬خادۇب‪ ،‬هابێزې‬
‫كّۈلېب شێنابڬێ هابۇن‪ ،‬هېبڬۈ قاعێداايدلا‬
‫ابچێن عۈلۈڸۇن‪ ،‬هېب مۇقادێساب اماانت‬
‫طادقاال جێندێرڬۈ ُسېرۇڅڸێيادلا جانێو‬
‫هېڸێيې بێشۇنڬۈ مۇس تاحێقاوڸۇن وێڮاراو‬
‫گێگۇنێسا ابۇ مۇحاماد ماداێن بێن‬
‫عۇسامنێياسدا‪.‬‬
‫هېسدې ّاالهاسۇل گۇدێياب راحامت‬
‫رېشطاڬێ‪.‬‬
‫تۇرك ماضادلاسا بۇ ّسێنابۇان مۇراتزاعالێالزۇل‬
‫احامدێصا‬
‫(حاقێقات اكزێيات‪ ٠٢٢٠ .‬سۈن‪ُ .‬څېڅارۇڸ‬
‫مۈض‪ ٥ .‬قۈ)‬
АХIМАД СУГЪУРИ
Гьаб макъала дида батана 1977 соналда
Истанбулалда турк мацIалда биччараб "МухIамад
аварагасул варисзаби" абураб тIехьалда. "АхIмад"
ккола Сугъралъа ГIабдурахIман-хIажи шайихасул
цIаразул цояблъун. Гьев кIудияв инсанасулги гьесул
васазулги цIаралги, гIелмуги. ЖамгIиябгун динияб
хIаракатчилъиги машгьураб букIана ватIаналда
гуребги, гьелъул гIорхъаби рахун къватIибехунги.
Гьелъие нугIлъи гьабула гьаб дица гьабураб
таржамаялъги.
Абу АхIмад ГIабдурахIман Сугъури бин АхIмад
Дагъистани гьавуна гьижриялъул 1207 соналъул
Ражабалъул арбагI къоялъ Дагъистаналъул
Сугъралъ росулъ. Гьесул лъадул цIар букIана
ПатIимат. Хвана гьев Дагъистаналъул
Гъазданущиб росулъ гьижриялъул 1299 соналъул 17
рабигIул авалалъул хамиз къоялъ 92 сон бараб
мехалда. Гьев вукIана хъахIаб кьералъул
чIегIерабгун хъахIиллъи жубарал беразул борхатаб
ва гъваридаб гьаракьалъул чи.
Шамил имамго гIадав, цIакъго бахIарчияв ва
машгьурав инсан вукIиналъ, гIурусаз гьевги,
тамихI гьабун, гочинавуна ватIаналдаса.
Жиндирго бакIалдасаги вачун, гIурусаз гьев ккун
унеб мехаль ккола гьадинаб лъугьа-бахъин:
АхIмад Сугъури тIад рекIараб гьоко шагьаралдаса
къватIибе унаго, халкъалъ сверун ккола. ГIадамазда
гьоркьов вукIуна гIypyc гIабицарасул ретIел
ретIарав цо пуланав гIолохъанчиги. Дагьаб
эаманалдасан гьоко чIола, ва АхIмад Сугъурияс бер
щвезабула жив нухда регIизе рачIарал чагIазде.
Гьеб мехалъ гIypyc гьокочиясе бокьула нухда
рагъаризе, амма гьоко, гьес щиб гьабуниги,
багъаруларо. ГIурусас чуязде семизе байбихьула,
гьес гьел цIалаца рухула. Гьесдехун вуссун, АхIмад
Сугъурияс абула:
– Мун цо дихъ балагьея, гьел чуял дица чIезаруна.
Дуца гьел рухуге, дун гьанив цоявгун кIалъазе
ккола.
Чуял рилълъунгутIиялда гIурусазги ва гьенир
ракIарун рукIаразги кIудияб гIажаиблъи гьабула.
Гьеб мехалъ, квералъ ишараги гьабун, АхIмаl
Сугъурияс жиндаго аскIове ахIула халкъалда
гьоркьов вукIарав гIypyc гIабицарасул ретIел
ретIарав гIолохъанчи.
– Дир вас, гьанивегIан вачIая, мун лъил кколев? –
ан гьикъула гьесда Сугъурияс.
– Дун АхIмадил вас вуго, – ян жаваб кьола
гIабицарас.
– BaxI! Дир лъикIав гьудуласул квешав вас. Мун
бусурбанчи кколагури. Аллагьасул нухда,
бусурбабазда гьоркьоб чед батичIогойищ дуца
хъулухъ гьабулеб бугеб, чадил рекелалъе гIоло,
гьересиял ва дин гьечIел гIypycaзе?
– Дие гьаб гIабицарасул ретIел рекIее гIун букIана,
– ян жаваб гьабула гIолохъанчияс.
– Те гьел жал. Гьанже дица цо насихIат гьабуни,
къабул гьабилищ дуца гьеб? – ан гьикъула гьесда
шайихас.
– ГIинги тIамила, къабулги гьабила, – ян абула
васас.
– Гьайгьайги, гIинтIамилеб дуца. ГIалхул
жанаваразцин къабул гьабула дир рагIи ва тIурала
дир амраби. Дир изну гьечIого гьезги гьабуларо
щибнигин жо. Дир вас! Загьирлъун, къватIисанги
халкъалдаса ватIалъуге мун, жанисанги
халкъалдаса ватIалъуге мун. Гьал хабал рихьулищ
дуда? Цо къоялъ мунги гьагъава вегулеблъи кIочон
тоге дуда, – ян, гIолохъанчиясе насихIатги гьабун,
шайихас изну кьола чуязс рагъаризе, ва гьел
церсхун уна.
ГIемерал соназ вукIана АхIмад Сугьури къваридаб
гIумруялда живго жиндаго чIун. ГIумруялъул
халатаб заманаялъ гьедин чIаниги, ахирал соназда
гьесул рокъоб, хIанчIил рахь тун, хутIараб щинаб
букIун буго. Цебе букIараб хIалалдаса гьесулъ кинаб
букIаниги асар хутIун букIунаро. Гьудулгьалмагъзабаз, сверухълъиялъ гьесда гьеб хиса-
басиялъул xIикматалъул хIакъалъулъ цIехола.
Устарас гьезие гьадинаб жаваб кьола:
– Балагьея цо, щиб гьабулеб нужеца базаралдаса
бичун босараб оц мукIур ва ругьун гьабизе
гIололъун? Нужеца гьеб бакъизе, къечезе гьабула.
МукIурлъулареб мехалъ, лъикI хIалтIизеги
бегаризеги гIололъун нужеца гьелъие лъикIалдаса
лъикIаб хъулухъ гьабула, гурищ гьедин.
ЖамагIат жиндир гьел рагIабазда разилъун букIин
бихьараб мехалъ, устарас абула:
– Гьеле, гьанже дир оцги мукIурлъунги
ругьунлъунги буго. Гьанжеялдаса хадуб гьелъие щиб
кьуниги пайда гуреб, зарал букIунаро, – ян.
АхIмад Сугъуриги хун, дагьаб мех ун хадуб, гьесул
ясалда макьилъ инсуца буюрула: "Дир яс, дида
тIаде цо гамачI бегун буго, гьелъ дир рахIатги
хвезабулеб буго. Дуца гьеб дида тIаса нахъе босе", –
ян. Къадруял чагIазул яс вокьулев инсул хабаде уна.
Хабалахъе щвараб мехалъ, гьелдаги цадахъ
рукIараздаги бихьула, аскIор рахъун чIарал заназул
цояб имам Сугъуриясул хабаде бегун букIин.
ГIажаиблъарал гьез, гьеб гамачI хIурматалда
бахъинабула ва жиндирго бакIалда щула гьабула.
МухIамад Аварагасул силсилиялъул лъебералда
щуабилеб меседил горлъун кколев гьев инсан, ай
Абу АхIмад ГIабдурахIман Сугьури ХIазратияв
вукIана СагIид Жамалудин Гъумукъи ХIазратиясул
варислъун. Гьес устарасухъа босараб ижаза гIумру
инегIан мухIканго билълъинабула. Хадуб, гьабизе
кколеб щинабги гьабун, гьебго къагIидаялда бачине
гIололъун, гьеб мукъадисаб аманат тIадкъала
жиндирго сверухълъиялда жанив гьелъие бишунго
мустахIикъавлъун вихьарав КIикIуниса Абу
МухIамад Мадани бин ГIусманиясда.
Гьесде Аллагьасул кIудияб paxIмат рещтIаги.
Турк мацIалдаса буссинабуна АхIмад
МуртазагIалиевас
(Х1акъикъат. 5 декабрь 2002 сон)
Документ
Категория
Тесты
Просмотров
27
Размер файла
27 Кб
Теги
سۇغۇرێ, сугъури, احماد
1/--страниц
Пожаловаться на содержимое документа