close

Вход

Забыли?

вход по аккаунту

?

Kamkor bolgan akedei

код для вставкиСкачать
ыра?а?ды ес?ме ал?анда сонау бала к?н?м к?з алдыма келед?. ?кем Рах-
метолла ел к?р?п, жер танып, орыс-
ша б?лс?н деп мен? т?рт?нш? кластан бастап Ал-
маты?а о?у?а ж?берд?. Астанада а?айды? ?олында болдым. Ол а?ай к?рнект? т?л мама-
ны, филология ?ылымдарыны? докторы, ?аза?стан Республикасы Мемлекетт?к сыйлы-
?ыны? лауреаты ?сет Бол?анбаев ед?. Алматы ?аласында? ы ?12 мектепт? ? жет?нш? класында о?ып ж?рген?мде Д?йсен деген баламен ойнап-к?л?п, саба?ты б?рге ?з?рлеп, достасып кетт?м. Б?р к?н? Д?йсен: - Ерте? к?тап д?кен?нде а?ын-жазушылар-
мен кездесу болады. Со?ан барайы?. Мен?? ?кем де ?ле? о?иды, - дед?. Д?йсенн? ? ?кес?н? ? а?ын екен? н сонда б?лд?м. Шешен-билерд??, а?ын-жырауларды? тап?ыр с?здер? мен ?ле?-тол?ауларын ?кем Рахметолланы? аузынан жастай ты?дап ?скен ма?ан т?р? а?ынды к?р?п, ?з аузынан жырын ты?дау ерекше ба?ыттай к?р?нд?. Б?рын?ы Гоголь мен М. Горькийд? ? ара-
лы?ы, К. Маркс к?шес?н? ? бойында (?аз?рг? ?Отырар? ?она? ?й?н?? ?асы) к?тап д?кен?не келд?к. ?ара??рым халы?ты? ортасынан Д?йсен екеум?з сы?ылыса ?шке енген?м?зде са-
тушыларды? орнында ?аздай т?з?л? п т?р?ан а?ын-жазушыларды к?р? п ?айран ?алдым. Олар ?олдарына к?табын алып, ?ле?дер? н о?ыды. Халы? солай ?арай тол?иды. ?йып ты?дайды. Б?р кезде ерекше зор ?нд?, ?ле? ыр?а?ын б?л?п-б?л?п ны?ырлап айтып, т?й?п тастайтын а?ынды ж?ртшылы?: - Маяковскийден аумайды. Даусы да зор-
ау, ш?рк?н! - деп тамсанып жатты. - Б?л - Тайыр Жароков деген а?ын. Сол к?с?н?? ?р жа?ында т?р?ан мен?? ?кем Сырбай, - деп сыбырлады Д?йсен. Сыра?а? ?ле??н б?з бар?анша о?ып, о?ыр-
мандар?а ?олта?ба бер?п жатыр екен. Ы?ы-
жы?ы халы?ты? арасынан ?т?п ?асына бара ал-
мады?. Сол жолы ?аза?ты? майталман а?ын-жа-
зушылары С?бит М??анов, ?али Орманов, Ж?ма?али Саин, Тайыр Жароков, Ж?бан Мол-
да?алиев, Сырбай М?уленовт? к?рд?м. ?ле? ?ы?андарын ?з ??ла?ыммен ест?д?м. Та?ы б?рде Д?йсен: - Б?г?н саба??а б?рге ?з?рленей?к, - деп мен? ?й?не ша?ырды. Б??ан ?атты ?уандым. Саба? ?з?рлеп бол?аннан кей?н Г?лжамал шешей б?зге ас ?йден ау?ат берд?. Шай ?ш?п отыр?ан кезде т?рг? ?йден Сыра?а?ны? г?р?лдеген, ?ле? о?ы?ан дауысы ест?лд?. Ма-
?ан ?сер еткен? сондай, ?нс?з ты?дап отырып ?алдым. Сыра?а? ?й?нен ерекше сез?ммен шы?тым. Жол бойы: ?Ш?рк?н, мен де Сыра?а?дай а?ын болсам ?ой? деген т?тт? арман т?ла бойымды шырмап алды. Осыдан былай ?арай Сыра?а?-
ны? ?р жырын ?алт ж?бермей о?итын болдым. Ол кезде а?ынмын деп айту?а ?ялатынбыз. Сыра?а?дар ??дайдай к?р?нет?н. Сонды?тан ол к?с?н?? алдында ?ле? о?у?а батылымыз бар-
майтын. ?р? жаз?анымызды к?рсетуге де ж?рекс?нет?нб?з. Студент кез?мде ?ле?дер?м б?рнеше рет "Ж?лдыз? журналына басылды. Б??ан сол кездег? поэзия б?л?м?н?? ме?геруш?с? ?айне-
кей Жарма?анбетов т?келей ы?пал жасады. Б?рде ?айнекей а?ай ?ар?аралы, А?то?ай, Бал?аш, ту?ан жер жайлы жаз?ан б?р топ ?ле?дер?мд? дайындап Сыра?а?а ?сыныпты. - Сол баланы? ?з?н ша?ыршы, - деген со? Сыра?а?а ?айнекей а?ай ерт?п к?рд?. ?асында Сансызбай Сар?ас?аев бар екен. - Сен бала мен?? Д?йсен?ммен б?р о?ып ед??. А?ын екенс?? ?ой. Таяуда мына ?айне-
кей екеум?з ?она?та бол?анда М?с?л?м Ерме-
ков ?Мен?? Же??с деген жиен?м де а?ын? деп с?з арасында айтты. М?с?л?м са?ан на?ашы болса, онда ?асым Аманжолов та на?ашы?. Жиенн?? жа?сысы на?ашысына тартып туады деген. А?то?айды ?ар?аралыдан б?лмеу ке-
рек. Мына топтама жырлары?ды ??ар?аралы басында жал?ыз арша? деген та?ырыппен ба-
самыз. Сен де жа?сыны? т?я?ы екенс??, - деп мен? жылы шыраймен шы?арып салды. Шыны керек, ?уелг?де ?ле?дер?мд? ?нат-
пай ша?ыр?ан?а жорыдым. Ал мынадай ?кел?к -?ам?орлы?ына т?пт? риза болып ?айттым. * * * А?ын Жаппар ?м?рбековты? 50 жылды? тор?алы тойында Сыра?а? асаба болды. Ж?ртты ?з?л-?алжы??а ?ары? ?ылды. Табан астында суырып сал?ан тап?ыр с?здер? тау-
дан а??ан м?лд?р б?ла?тай т?г?л?п жатты. Б?р кезде ж?рт ?з?л?ске шы??анда басына та?ия киген С?бе?н?? ?асына кел?п: - С?бе, к?птен бер? с?зге ?н? болып келем?н, та?ия?ызды ?натып т?рмын, - дед? еркелей. - Ой, Сырбай. ?нат?аны? осы болса кие ?ой, - деп та?иясын Сыра?а?а ?сынды. - А?а деген осылайша дар?анды? таныт-
са керек ?ой! - деп сол бойда басына ки?п алды. А?а мен ?н?н? ? осындай жарасымды ?лтипаты мен? ер?кс?з ?з?не т?нт? етт?. Кей?н: Думанда доспен б?рге шаттанатын, ?штег? барлы? сырды а?таратын. Жинал?ан а? т?леумен иг? жа?сы, М?шелд? тойы ед? Жаппар а?ын. М?з болып ?ткен ?м?р, ?ызы? ?ске, Тосты айтып отырса да к?л?п ?ште. Сырбай былай, дед? ?з?лменен, С?бе?дер шы??ан кезде ?з?л?ске. - К???лд?? жырмен аршып б?ла?тарын, ?н? боп ?асы?ызда шуа?тадым. ??лы с?з - ?ят емес? деген бар ?ой, Та?ия бойы?ыздан ?нат?аным. К?ргенде ке? пей?л?н а?аларды?, -
?алайша м?нез?не та?а алар м?н. ?арлы??ан дауысымен С?бе? жайлап: - Ки, - дед?, - осы болса ?ала?аны?! Арты?ы жо? еркел?к, батылды?ты?, Сыйласса д?ст?р? б?л жа?ынды?ты?. К?з?ме елестейд? сол та?ия, ?ажайып белг?с?ндей а?ынды?ты?. Сыра?а? ?кемдей, Г?лжамал шешемдей болды дейт? н себеб? м, мен? Д?йсен? мен б?рдей к?рд?, Сыра?а? М?скеуден жазушылар съез?не барып келген со?, Г?лжамал шешей: - Же??сжан, ?йге кел?п кетш?, - деп теле-
фон со?ты. Мен? Сыра?а? екеу? ??ша? жая ?арсы алды. Сыра?а? жиынны? ?алай ?ткен? жайлы ??г?мес?н айтып, шай ?ш?п бол?ан со?: - Же??сжан, Д?йсен екеу??е б?р-б?р гал-
стук, кел?ндерге ?нд? орамалын ескертк?шке ала келд?м. Азсынбай ?абыл ал, - деп Г?лжа-
мал шешей сыйлы?ты ?сын?анда б?рт?рл? ?ысылып ?алдым. - Сен ?р? а?ынсы? ?ой. ?аламы? ж?йр?к болсын. Мынау менен сый, - деп Сыра?а? ар-
найы ?келген ?аламсапты сыйлап, ?олымды ?ысты. М?ндай ?ошеметт? к?тпеген мен?? к???л?м ?с?п-а? ?алды. Сонау жылдары Сыра?а? ?атты ауырып артынан т?сектен басын к?тергенде, ?з?не т?н шабытпен б?р?ыратып к?п жазды. ?аза? ра-
диосында ?ызмет жасайтын мен? ?й?не ша?ы-
рып, ма?ала, ?ле?дер? н радио ар?ылы беру?мд? ?т?нет?н. - Сыра?а ?з??? з о?ып бер???з, - дейм? н ?ол?а салып. - Же??сжан-ау, ?нуарбек Байжанбаев пен Мырзабек ?уатбеков екеу?н?? б?реу?не о?ыта салса?шы, - дейт?н ?аш?а?тап. - Жо?, Сыра?а. Хал?ы?ыз с? зд? ? г?-
р?лдеген ?н? ?? зд? са?ынып ?алды. ?з? ?? з о?уы?ыз керек, - деп мен де бой бер-
мейт?нм?н. Б?рде радио?а келгенде: - Мына ?нуарбек Байжанбаев ?лы адам. Осы к?с?мен суретке т?сей?кш?, - деп ?ол?а сал?ан со?, диктор М?мбет Сержанов 1981 жылы фото?а т?с?рд?. Менде ол сурет жо?. Б?ра? Сыра?а? екеум?з т?скен сурет менде ?л? са?таулы. Сондай-а? ма?ан сый?а тарт?ан ек? том-
ды? ?ле?дер жина?ы ??нды ?азынадай к?тап с?релер?н?? жо?ар?ы жа?ынан орын ал?ан. Онда?ы! ?Арда?ты Же??с ?лыма, ?аны?пын сен?? жыры?а. Радиодан са??ылдап, Шы?а бер ?ле? шы?ына, -
25. IV. 1980 жыл, - деп жаз?ан д?лд?л а?ын-
ны? ?олта?басы Сыра?а?нан ?ал?ан ескертк?ш белг?дей к?з?ме оттай басылады. Сыра?а?ны? ?з?нен айрылу орны толмас ?аза болса, с?й?кт? ?лы Д?йсен? мен немерес? Алматтан айрылу артында ?ал?ан Г?лжамал шешей мен немерес?, ?р?м-б?та?тарына, жол-
дас-жораларына ауыр со??ы болып тид?. Б?ра?, ?Орнында бар о?алар? дегендей, ар-
тында ?ал?ан ?рпа?тары оларды жо?татпай-
ды. Сыра?а? да б?збен м??г? б?рге. ?йткен?: Бала к?ннен ?нады, Д?лд?лдермен жарысы. ??ла?ымда т?р ?л?, Г?р?лдеген дауысы. ?ле?? сел тас?ындай , Шы?нан ??з?а ??ла?ан. Б?р?м?зд? жатсынбай, Жа?сы к?рд? Сыра?а?. Д?йсен?мен б?р о?ып, Б?л?м н?р?н ал?анмын. ?атар ж?р?п жыр о?ып, Мен де алаулап жан?анмын. Арындап жыр-пыра?ы, Ж?р даламда ар?ырап. С?нбес жа??ан шыра?ы, Ж?лдыздайын жар?ырап, - дег?м келед?. Орталы? ?аза?стан. - 2002. - 27 ?араша. - 11 б. 
Документ
Категория
Без категории
Просмотров
170
Размер файла
215 Кб
Теги
kamkor, bolgan, akedei
1/--страниц
Пожаловаться на содержимое документа