close

Вход

Забыли?

вход по аккаунту

?

Kondensirlangan muhitlar fizikasi

код для вставкиСкачать
Fan bo‘limi
V
3
3
n–tur yarimo‘tkazgich uchun dreyf toki
ifodasini toping
* J  qn  n E
J  qp  n E
J  qp  p E
J  q n E
III
4
2
Yarimo‘tkazgichlarda kirishmaviy
o‘tkazuvchanlik nima?
kovak
o‘tkazuvchanli
k
elektron
o‘tkazuvchanli
k
xususiy
o‘tkazuvchanli
k
III
4
1
n–tur yarimo‘tkazgichda qaysi zaryad
tashuvchilar noasosiy hisoblanadi?
* kirishmaviy
markazlar
natijasida hosil
bo‘luvchi
o‘tkazuvchanli
k
* kovaklar
elektronlar
eksitonlar
fononlar
III
5
2
n–tur yarimo‘tkazgichda Fermi sathi
qaerda joylashgan?
Qiyinchilik
darajasi
Fan bobi
O’zbekiston Milliy universiteti Fizika fakulteti 5А140204 - Kondensatsiyalangan muhitlar fizika va materialshunoslik (turlari
bo'yicha) mutaxassisligida o’qitiladigan “Kondensirlangan muhitlar fizikasi” fanidan test savollari
Test topshirig‘i
To‘g‘ri javob
Muqobil javob
Muqobil javob
Muqobil javob
* taqiqlangan
sohaning
yuqori yarmida
valent sohada
taqiqlangan
o‘tkazuvchanli
sohaning pastki
k sohasida.
yarmida
2
V
IV
V
3
3
3
2
2
3
n–tur yarimo‘tkazgichdagi dreyf toki
uchun ushbu J  qn  n E ifodada
E nimani anglatadi?
n-tur yarimo‘tkazgichning
Xoll koeffitsienti nima?
p-n o‘tish volt–amper xarakteristikasini
tavsiflovchi ifodani ko‘rsating
*yarimo‘tkazgichdagi elektr
maydon
kuchlanganligini
*R 
2
3
p-n o‘tishdagi potensial to‘siq nima bilan
aniqlanadi?
3
3
p-tur yarimo‘tkazgich uchun dreyf toki
ifodasini ko‘rsating
V
III
4
1
p-tur yarimo‘tkazgich uchun qaysi zaryad
tashuvchilar noasosiy hisoblanadi?
1
R 
qn
1
qp
*
mexanik
deformatsiya
kattaligini
R 
μ
qp
elektronlar
oqimini
R 
n
qp
qU 

I

I
exp


S
qU


kT 
I  I S  exp
 1

qU
1




 1
I  I S  exp
 1  I   exp
kT
kT




* material-ning
turi va p- va nsoha-lardagi
erkin zaryad
tashuvchilarning nisbati
bilan
*
n-sohadagi
p-sohadagi
erkin
erkin kovaklar
elektronlar
konsentratsiyakonsentratsiyasi bilan
si bilan

V
yarimo‘tkazgic
h-ga qo‘yilgan
kuchlanishni
kT
J  qp  p E
* elektronlar

materialning
turi bilan
J  qp  n E
J  qn  n E
J  q n E
eksitonlar
kovaklar
protonlar
3
III
5
2
p-tur yarimo‘tkazgichda Fermi sathi
qaerda joylashgan?
III
4
2
Quyidagi ta’riflardan qaysi
biri to‘g‘ri?
IV
3
2
p-tur yarimo‘tkazgichning
Xoll koeffitsienti nima?
I
3
2
Amorf yarimo‘tkazgichlar bu:
III
3
3
Bu qanday funksiya?
o‘tkazuvchanli
k sohasida
*taqiqlangan
valent sohada
sohaning pastki
yarmida
* n-tur
n-tur
o‘tkazuvchan- o‘tkazuvchanlikdagi
likdagi
yarimo‘tkazgic yarimo‘tkazgic
hda asosiy
hda asosiy
zaryad
zaryad
tashuvchilar
tashuvchilar
elektronlar
kovaklar
1
1
R 
*R 
qn
qp
taqiqlangan
sohaning
yuqori yarmida
p-tur
i-tur
o‘tkazuvchan- o‘tkazuvchanlikdagi
likdagi
yarimo‘tkazgic yarimo‘tkazgic
hda asosiy
hda asosiy
zaryad
zaryad
tashuvchilar
tashuvchilar
elektronlar
elektronlar
μ
n
R 
R 
qp
qp
* ularda uzoq
taqiqlangan
tartib mavjud zonasi kengligi
bo‘lmaydi,
3 eV dan
ammo yaqin
kichik bo‘ladi
tartib saqlanadi
* Fermi-Dirak
Puasson
taqsimoti
taqsimoti
ularda uzoq va
yaqin tartib
saqlanadi
taqiqlangan
zonasi kengligi
3 eV dan katta
bo‘ladi
taqsimot
funksiyasi
BozeEynshteyn
taqsimoti
4
V
3
2
Diod uchun volt-amper xarakteristika
I  I 0 (exp
qU
kT
 1)
ifodasidagi I0 nimani
*diodning
teskari tokini
diodga
qo‘yilgan
kuchlanishni
dioddan
o‘tuvchi tokni
diod
temperaturasini
* elektronning
zaryadini
diodning
teskari tokini
diod orqali
o‘tuvchi tokni
diodning
temperaturasini
*
to‘yinish tokini
nolinchi tokni
boshlang‘ich
tokni
maksimal tokni
* diodning
temperaturasini
diodning
teskari tokini
muhitning
temperaturasini
dioddagi
kuchlanishni
* Bolsman
doimiysini
diodning
teskari tokini
diod orqali
o‘tuvchi tokni
dioddagi
kuchlanishni
belgilaydi?
V
3
2
Diodning volt-amper xarakteristikasini
I  I 0 (exp
qU
 1)
kT
ifodalovchi
ifodadagi q nimani anglatadi?
V
3
2
Diodning volt-amper xarakteristikasini
I  I 0 (exp
qU
 1)
kT
ifodalovchi
ifodadagi I0 nimani anglatadi?
V
3
1
Diodning volt-amper xarakteristikasini
I  I 0 (exp
qU
 1)
kT
ifodalovchi
ifodadagi T nimani anglatadi?
V
3
2
Diodning volt-amper xarakteristikasini
I  I 0 (exp
qU
 1)
kT
ifodalovchi
ifodadagi k nimani anglatadi?
5
VI
V
2
2
1
2
Diodning tunnel toki qanday birliklarda
o‘lchanadi?
Dielektriklarning solishtirma qarshiligi
qanday kattalikka ega bo‘ladi?
*A
Kl
*> 1010
10-4 - 1010
Om.sm
Om. sm
* ko‘proq
moddaning
qizigan
kamroq qizigan
tarafidan
tarafidan
kamroq qizigan
ko‘proq
tarafiga issiqlik qizigan tarafiga
miqdorining
issiqlik
o‘tish hodisasi
miqdorining
o‘tish hodisasi
V
2
3
Dielektrikning issiqlik o‘tkazuvchanligi
nima?
III
3
2
Dielektrikning ruhsatlangan zonalaridagi
zaryad tashuvchilar konsentratsiyasi
quyidagicha aniqlanadi:
* Fermi-Dirak
taqsimoti bilan
V
5
3
Zaryad tashuvchilar harakatchanligi uchun
Eynshteyn ifodasini ko‘rsating?
*   qD
kT
BozeEynshteyn
taqsimoti bilan
 
qT
kD
J
N
10-4 – 10-6
Om. sm
elektr toki
o‘tganda
jismning
qizishi
< 10-6
Om. sm
yoritilganda
jismning
qizishi
Puasson
Grin funksiyasi
taqsimoti bilan
bilan
 
D
kT
 
qT
k
6
V
5
2
V
5
1
Zaryad tashuvchilar harakatchanligi uchun
Eynshteyn munosabatida D kattalik nimani
anglatadi?
qD
 
kT
Zaryad tashuvchilar harakatchanligi uchun
Eynshteyn munosabatida T kattalik nimani
anglatadi?
 
* zaryad
tashuvchilarning diffuziya
koeffitsien-tini
elektr
qarshilikni
o‘tuvchi tokni
nemperatura-ni
* temperaturani
elektr
qarshilikni
o‘tuvchi tokni
zaryad
tashuvchilarning diffuziya
koeffitsien-tini
* Bolsman
doimiysini
elektr
qarshilikni
temperatura-ni
zaryad
tashuvchilarning diffuziya
koeffitsien-tini
qD
kT
V
5
2
Zaryad tashuvchilar harakatchanligi uchun
Eynshteyn munosabatida k kattalik nimani
anglatadi?
 
qD
kT
V
1
3
Zaryad tashuvchilarning optik
generatsiyasi nima?
V
1
2
Zaryad tashuvchilarning sochilishi nima?
* yoritilishda
yoritilishda
qizdirishda
sovutishda
erkin zaryad
erkin zaryad
erkin zaryad
erkin zaryad
tashuvchilartashuvchilartashuvchilartashuvchilarning ko‘payishi ning kamayishi ning ko‘payishi ning ko‘payishi
* Sochilish bu
– zaryad
tashuvchilar
harakat
traektoriyasining egilishi
Sochilish bu –
zaryad
tashuvchilar
o‘rtacha
tezligining
ortishi
Sochilish bu –
zaryad
tashuvchilarnin
g bыlinishi
Sochilish bu –
zaryad
tashuvchilar
sonining
kamayishi
7
V
1
3
Zaryad tashuvchilarning termik
generatsiyasi nima?
V
2
3
Zaryad tashuvchilarning harakatchanligi bu
...
*1 v/sm elektr
maydonidagi
zaryad
tashuvchilarning o‘rtacha
tezligi.
yarimo‘tkazgichdagi
zaryad
tashuvchilarning o‘rtacha
tezligi
yarimo‘tkazgichdagi
zaryad
tashuvchilarning maksimal
tezligi
yarimo‘tkazgichdagi
zaryad
tashuvchilarning minimal
tezligi
V
2
3
* prinsipial
farqlar yo‘q
1-holatda
ishlatilganda
usulning
aniqligi
kattaroq
1-holatda
ishlatilganda
usulning
sezgirligi
kattaroq
2-holatda
ishlatilganda
usulning
sezgirligi
kattaroq
V
3
3
Zondlar 1-chiziq bo‘yicha va
2-kvadrat uchlarida joylashgan
holatlardagi to‘rt zondli usullardan
foydalanishning qanday asosiy prinsipial
farqlari bor?
Ideal diod uchun volt-amper xarakteristika
ifodasini ko‘rsating.
IV
1
3
Ichki fotoeffekt bu …
* qizdirishda
yoritilishda
yoritilishda
sovutishda
erkin zaryad
erkin zaryad
erkin zaryad
erkin zaryad
tashuvchilartashuvchilartashuvchilartashuvchilarning ko‘payishi ning kamayishi ning ko‘payishi ning ko‘payishi
*
I  I 0 (exp
qU
 1)
kT
*yorug‘lik
ta’sirida
yarimo‘tkazgic
h elektr
qarshiligi-ning
o‘zgarishi
I  I 0 (exp
qU
 1)
kT
yoritilishda
erkin zaryad
tashuvchilar
konsentrasiyasining
kamayishi
I  I 0 (exp N  1)
I  I 0 exp
qU
1
kT
yorug‘lik
yorug‘lik
ta’sirida
ta’sirida
yarimo‘tkazyarimo‘tkazgichda fotonlar gichda fotonlar
sonining ortishi
sonining
kamayishi
8
VII
1
3
Epitaksiya bu nima?
V
2
3
Qaysi kattaliklar sochilishning miqdoriy
o‘lchovi hisoblanadi?
III
4
1
Qanday kirishma akseptor kirishma
deyiladi?
III
4
1
Qanday kirishma donor kirishma deyiladi?
III
4
1
VI
1
2
Kovak zaryadi qanday birliklarda
o‘lchanadi?
Kremniy dioksidning dielektrik
singdiruvchanligi nimaga teng ?
*
Bitta kristalni
boshka bir
kristall satxida
malum bir
yunalishda
ustirish
* Erkin
yugurish yo‘li
va relaksatsiya
vaqti
Satxni ximik
ayta ishlash
YArimutkazgic YArimutkazgic
h kristalini
hga aralashma
xajm buylab
kiritish
tozalash
O‘rtacha tezlik
Zaryad
va zaryad
tashuvchilar
tashuvchilar
konsentraharakatchansiyasi
ligi
* kovak
elektron
ion
o‘tkazuvchanli
o‘tkazuvchanli o‘tkazuvchanli o‘tkazuvchanli
k hosil
k hosil qiluvchi k hosil qiluvchi k hosil qiluvchi qilmaydigan
kirishma
kirishma
kirishma
kirishma
Zaryad tashuvchilar turi va
konsentrasiyasi
* elektron
kovak
o‘tkazuvchanli
ion
o‘tkazuvchanli o‘tkazuvchanli
k hosil
o‘tkazuvchanli
k hosil qiluvchi k hosil qiluvchi qilmaydigan k hosil qiluvchi
kirishma
kirishma
kirishma
kirishma
* Kl
V
J
N
3,8
5,1
11,2
2.1
9
IV
2
2
Dember EYUK deb niaga aytiladi? (elektr
yurituvchi kuch)
III
5
2
Fermi energiyasi nima?
VI
1
3
Dielektriklarning ўtkazuvchanligi
xaroratga қanday boғlangan?
VII
1
1
1 nanometr nimaga teng?
*Xajmiy
EYUK,
yoritilganda
vujudga
keladigan.
Xajmiy EYUK,
kizdirganda
vujudga
keladigan.
Sirtiy EYUK,
kizdirilganda
vujudga
keladigan.
Xajmiy EYUK,
magnit
maydonga
kuyganda
vujudga
keladigan.
elektronning
xar kanday
tuknashishda
olishi mumkin
bulgan eng
katta energiya
* bu absolyut
elektronning
elektronning
nol
atom yadrosi
vakuumga
temperaturada
atrofida
chiqishida
elektron olishi
aylanishida
olishi mumkin
mumkin
olishi mumkin
bulgan eng
bulgan eng
bulgan eng
katta energiya
katta energiya katta energiya
Dielektriklarni Dielektriklarni Dielektriklarni Dielektriklarni
ng
ng
ng
ng
ыtkazuvchanlig ыtkazuvchanlig ыtkazuvchanlig ыtkazuvchanlig
i xarorat ortishi i xarorat ortishi
i xaroratga
i xaroratga
bilan ortadi
bilan
bo\li= emas
nomonoton
*
kamayadi.
bo\li= va u
kyuri
xaroratida
maksimumga
erishadi.
-9
-6
-12
*10 m
10 m
10 m
10-10 m
10
VII
1
2
Grafen nima?
*
Uglerod
atomlarining
monokatlami
Kvant nuktasi
YArimutkazgic
h satxi
Kristall
panjaraning
defekti
VII
I
1
2
Quysh elementlarini yaratish uchun qaysi
materiallar eng ko‘p qo‘llaniladi?
*Si,
GaAs , CdTe
Fe2O3,
Au, Cu
Si,
Fe2O3, CuO
CdTe,
Fe2O3, In
VII
I
2
3
Quyosh elementlarini yaratish uchun
yarimo‘tkazgich materialni tanlashda qaysi
parametrlar asosiy hisoblanadi?
* taqiqlangan
zona kengligi
va nurlanishni
yutilish
koeffitsienti
taqiqlangan
zona kengligi
va
harakatchanlik
nurlanishni
yutilish
koeffitsienti va
solishtirma
qarshilik
solishtirma
qarshilik va
magnit
qarshilik
III
4
2
Quyidagi ta’riflardan qaysi
biri to‘g‘ri?
IV
3
2
Magnit maydon yarimo‘tkazgich bilan
ta’sirlashganda qanday kuch zaryad
tashuvchilar harakatining xarakterini
o‘zgartiradi?
* n-tur
o‘tkazuvchanlikdagi
yarimo‘tkazgic
hda asosiy
zaryad
tashuvchilar
elektronlar
* Lorens kuchi
n-tur
o‘tkazuvchanlikdagi
yarimo‘tkazgic
hda asosiy
zaryad
tashuvchilar
kovaklar
gravitatsiya
o‘zaro ta’sir
kuchlari
p-tur
o‘tkazuvchanlikdagi
yarimo‘tkazgic
hda asosiy
zaryad
tashuvchilar
elektronlar
Van-der Vaals
kuchlari
i-tur
o‘tkazuvchanlikdagi
yarimo‘tkazgic
hda asosiy
zaryad
tashuvchilar
elektronlar
Kulon kuchlari
11
I
4
2
Materiallarning asosiy mexanik xossalarini
ko‘rsating
*
mustahkamlik,
elastiklik,
qattiqlik
Qattiqlik,
elektr qarshilik
mustahkamlik,
teshilish
kuchlanishi
zaryad
tashuvchilar
diffuziya
koeffitsienti
I
4
2
Materialning zichligini aniqlash ifodasini
ko‘rsating
* m/V
V/m
V. m
2m/V
I
4
2
Materialning qattiqligi nimani ifodalaydi?
*
deformatsiyaga
qarshilikni
bikrlikni
solishtirma
qarshilikni
qaytarish
koeffitsien-tini
IV
2
3
Moddaning issiqlik o‘tkazuvchanligi nima?
elektr toki
o‘tganda
moddaning
qizishi
yoritilgan
moddaning
qizishi
* moddaning
moddaning
ko‘proq
kamroq qizigan
qizigan
tarafidan
tarafidan
ko‘proq
kamroq qizigan qizigan tarafiga
tarafiga issiqlik
issiqlik
miqdorining
miqdorining
o‘tish hodisasi o‘tish hodisasi
12
I
4
3
Om kontaktga qanday shartlar qo‘yiladi?
I
3
2
Amorf dielektriklar bu shunday
dielektriklarki, ularda:
V
1
1
Dielektrik doimiy ε0 ning birligini
kыrsating :
IV
1
3
Fotoelektron emissiya xodisasi-
*kontakt volt–
amper
xarakteristikasining
chizig‘iyligi
kontakt volt–
haroratga
yoritilganlik-ka
amper
bog‘lanishsezgirligi.
xarakteristining
kasining
mavjudligi
nochizig‘iy-ligi
Uzo= tartib
Ta=i=langan
Uzo= va ya=in
Ta=i=langan
bыlmaydi,
soщa kengligi
tartiblar
soщa kengligi
biro= ya=in
3 ev dan kichik
sa=lanadi.
3 ev dan katta
tartib sa=lanadi
bыladi
bыladi.
*
*F/m
V/sm
Kl/v
Fm
* bu eruglik
bu issiklik
bu elektr
bu
ta’sirida qattiq ta’sirida qattiq
maydoni
elektronlarning
jism sirtidan
jism sirtidan
ta’sirida qattiq
sirtga kelib
elektronlarning elektronlarning
jism sirtidan
tushishi
uchib
uchib
elektronlarning
natijasida
chikib ketishi
chikib ketishi
uchib chikib
qattiq jism
xodisasidir.
xodisasidir.
ketishi
sirtidan
xodisasidir.
elektronlarning
uchib chikib
ketishi
xodisasidir.
13
IV
3
2
V
2
3
Lorens kuchi formulasini aniqlang
=e
Tenglamalarnig kaysi biri Puasson
tenglamasi?
d 
2
dx
2


d
 0
dx

ρ
kT
d 

2
dx
2
2
d
 0 dx
 3
ρ
kT
*
IV
2
3
Yarimo‘tkazgichlarda Zeebek effekti
qanday tashqi kuchlar ta’sirida vujudga
keladi?
* elektr
maydon va
temperatura
gradienti
elektr va
magnit
maydonlar
magnit maydon
va temperatura
gradienti
elektr maydon
gradienti
V
1
2
Termoelektron emissiya nima?
elektr maydon
va temperatura
hisobiga
elektronlarning
qizdirilishi
yuqori
temperaturalarda
eletronlar-ning
kristall
bo‘yicha
siljishi
temperatura
hisobiga
elektronlarning
qizdirilishi
V
4
3
Ushbu tenglama qanday nomlanadi?
issiqlik
energiyasi
hisobiga
moddadan
elektronlarning
chiqish
hodisasi
* kovaklar
uchun
uzluksizlik
tenglamasi
elektronlar
uchun
uzluksizlik
tenglamasi
Fure
tenglamasi
Puasson
tenglamasi
p
t
 
p  pn

2
 Dp
d p
dx
2
14
V
4
3
Ushbu tenglama qanday nomlanadi?
dQ  χ
T1  T 2
* Fure
tenglamasi
Puasson
tenglamasi
Bessel
tenglamasi
Richardson
tenglamasi
* termoelektron emissiya
uchun
Richardson
tenglamasi
* Puasson
tenglamasi
Bessel
tenglamasi
Puasson
tenglamasi
Fure
tenglamasi
Fure
tenglamasi
Richardson
tenglamasi
Bessel
tenglamasi
* kristall
panjaralar-ning
elastik
tebranishlari
kvantlari
elektr magnit
nurlanish
kvanti
Sdt
x
V
1
3
Ushbu tenglama qanday nomlanadi?
I1 
V
1
3
m  kT 
2 
2
3
2
  
exp   1 
 kT 
Ushbu tenglama qanday nomlanadi?
d 
2
dx
2


 0
I
4
2
Fonon bu:
IV
1
3
Fotoo‘tkazuvchanlik nima ?
kristall
kristall
panjaradagi
panjaradagi
atomlararo
atomlar va
elastik
elektronlar-aro
bog‘lanish
o‘zaro ta’sir
koeffitsienti
parametri
* ichki
tashqi
strukturaviy
sirtiy
fotoeffekt bilan fotoeffekt bilan nuqsonlar bilan o‘tkazuvchanli
bog‘liq
bog‘liq
bog‘liq
kbilan bog‘liq
qo‘shimcha
qo‘shimcha
qo‘shimcha
qo‘shimcha
o‘tkazuvchanli o‘tkazuvchanli o‘tkazuvchanli o‘tkazuvchanli
k
k
k
k
15
IV
1
3
IV
3
2
IV
3
3
Fotoelektromagnit effekt yoki KikoinNoskov effekti bu …
*notekis
yoritilgan
yarimo‘tkazgic
h zaryad
tashuvchilar
diffuziyasi
yo‘nalishiga tik
magnit
maydonga
qo‘yilganda
ko‘ndalang
e.yu.k. ning
hosil bo‘lishi
Xoll effekti yordamida
*o‘tkazuvchanyarimo‘tkazgichning qanday parametrlarini
lik turini
aniqlash mumkin?
va zaryad
tashuvchilar
konsentratsiyasini.
Xoll effektini o‘rganishda qanday magnit
*zaryad
maydonlar kuchsiz hisoblanadi?
harakat traektoriyasining
egrilik radiusi
uning erkin
yugurish
yo‘lidan ancha
katta bo‘lsa
tekis yoritilgan
notekis
tekis yoritilgan
yarimo‘tkazgic
yoritilgan
yarimo‘tkazgic
h zaryad
yarimo‘tkazgic
h zaryad
tashuvchilar
h zaryad
tashuvchilar
diffuziyasi
tashuvchilar
diffuziyasi
yo‘nalishiga tik
diffuziyasi
yo‘nalishiga tik
magnit
yo‘nalishiga tik
magnit
maydonga
magnit
maydonga
qo‘yilganda
maydonga
qo‘yilganda
ko‘ndalang
qo‘yilganda
bo‘ylama
e.yu.k. ning
bo‘ylama
e.yu.k. ning
hosil bo‘lishi
e.yu.k. ning
hosil bo‘lishi
hosil bo‘lishi
o‘tkazuvchanli
zaryad
fotosezgirk turini
tashuvchilar
ligini
konsentratsiyasini
zaryad harakat
traektoriyasining egrilik
radiusi uning
erkin yugurish
yo‘lidan ancha
kichik bo‘lsa
zaryad harakat
traektoriyasining egrilik
radiusi uning
erkin yugurish
yo‘liga bog‘liq
bo‘lmasa
zaryad harakat
traektoriyasining egriligiga
ta’sir
ko‘rsatmasa
16
III
4
1
Xona haroratida kremniy taqiqlangan
sohaning kengligi nimaga teng?
*1.12 eV
1.0 eV.
III
5
2
Xususiy o‘tkazuvchanlikli
yarimo‘tkazgichda Fermi sathi qaerda
joylashgan?
* taqiqlangan
sohaning
o‘rtasida
I
4
3
Chizig‘iy termik kengayish koeffitsientini
aniqlash ifodasini ko‘rsating
ΔL 1
ΔL
ΔT L
ΔT
V
5
2
Zaryad tashuvchilarning harakatchaligi
uchun Eynshteyn munosabatida q kattalik
nimani anglatadi?
 
*
* elektron
zaryadini
0.8 eV.
1.5 eV.
o‘tkazuvchanli
taqiqlangan
taqiqlangan
k sohasida
sohaning pastki
sohaning
yarmida
yuqori yarmida
T
Bolsman
doimiysini
ΔL
ΔT
2
1
ΔL T
L
ΔT L
temperatura-ni
zaryad
tashuvchilarning diffuziya
koeffitsien-tini
zaryad
tashuvchilarning effektiv
massasi.
zaryad
tashuvchilarning ыrtacha
xarakat tezligi.
qD
kT
V
1
2
Elektr o‘tkazuvchanlikning
σ=enμ ifodasida μ nima?
* zaryad
zaryad
tashuvchilartashuvchilarning
ning
harakatchanligi konsentratsiyas
i.
17
V
1
2
Elektr o‘tkazuvchanlikning
σ=enμ ifodasida n nima?
V
2
3
Elektronning yashash vaqtini aniqlash
ifodasini ko‘rsating
V
1
3
I
4
1
VII
1
3
VII
1
3
*zaryad
tashuvchilar
konsentratsiyasi
*n 
1
spnn
zaryad
tashuvchilar
harakatchanligi
n 
1
spnp
zaryad
tashuvchilarning effektiv
massasi
p 
1
sppn
zaryad
tashuvchilarning o‘rtacha
harakat tezligi
p 
1
s p  n nt
*m2/v.sek
M2/v
M/sek
V/sek
*A
Ev
Kl
V
Yaimo‘tkazgich material sirtining atom
tarkibini tahlil qilish uchun qanday metod
qo‘llaniladi?
* past
energiyali
elektronlar
difraksiyasi
elektronlar
ionlanish
spektroskopiyasi
Yarimo‘tkazgich material sirtining
kimyoviy tarkibini tahlil qilish uchun
qanday metod qo‘llaniladi?
* elektron Oje
spektroskopiya
elektron
mikroskopiya
Yarimo‘kazgichlarda erkin zaryad
tashuvchilarning harakatchanligi qanday
birliklarda o‘lchanadi?
Yarimo‘tkazgich dioddagi teskari tok
qanday birliklarda o‘lchanadi?
fotoelektron
spektroskopiya
dielektrik
singdiruvchanli
k
kimyoviy
edirish
rengenstrukturaviy
tahlil
18
VII
1
3
Yarimo‘tkazgich material sirtining
mikrorelefini tahlil qilish uchun qanday
metod qo‘llaniladi?
V
3
3
Yarimo‘tkazgich solishtirma qarshiligini
o‘lchashning to‘rt zondli usulining boshqa
usullarga nisbatan asosiy yutug‘i nimada?
V
3
2
Yarimo‘tkazgich solishtirma qarshiligining
temperaturaviy bog‘lanishi qaysi ifodada
to‘g‘ri keltirilgan ?
*
Yarimo‘tkazgichlar kimyoviy tarkibi
bo‘yicha qanday guruhlarga bo‘linadi?
Yarimo‘tkazgichlarda
Nernst-Ettingsgauzen effekti
qanday tashqi kuchlar ta’sirida vujudga
keladi?
* organik va
noorganik
* magnit
maydon va
temperatura
gradienti
I
4
2
IV
2
2
* Elektron
mikroskop
Oje
spektroskop
iya
Xoll effekti
fotoo‘tkazuvchanlik
*to‘rt zondli
to‘rt zondli
to‘rt zondli
to‘rt zondli
usul yordamida usul yordamida usul yordamida usul yordamida
ixtiyoriy shakl
ixtiyoriy
yarimo‘tkazgic yarimo‘tkazgic
va o‘lchamli
shakldagi
h- ning ko‘p
h- ning
yarimo‘tkazgic yarimo‘tkazgic parametrlari-ni
fotosezgirh- ning
h- ning
aniqlash
ligini aniqlash
solishtirma
solishtirma
mumkin
mumkin
qarshiligini
qarshiligini
aniqlash
aniqlash
mumkin
mumkin
organik va
polimer
elektr maydon
va temperatura
gradienti
noorganik va
polimer
elektr va
magnit
maydonlar
gradienti
polimer va
kristall
elektr maydon
gradienti
19
IV
1
3
Yarimo‘tkazgichlarda yorug‘likning
xususiy yutilishi nima bilan bog‘liq?
zona-zona
elektron
o‘tishlar bilan
*
energiyalarning
ruhsatlangan
zonalariaro
elektronlarning ichki
o‘tishlari bilan
energiyalarning
taqiqlangan
zonalariaro
elektronlarning o‘tishlari
bilan
sirtiy
holatlarda
elektronlar
o‘tishlari bilan
III
4
3
Yarimo‘tkazgichlarda kirishmaviy
o‘tkazuvchanlik nima?
* kirishmaviy
markazlar
natijasida hosil
bo‘luvchi
o‘tkazuvchanli
k
kovak
o‘tkazuvchanli
k
elektron
o‘tkazuvchanli
k
xususiy
o‘tkazuvchanli
k
III
4
1
Yarimo‘tkazgichlarda noasosiy zaryad
tashuvchilar konsentratsiyasi qanday
birliklarda o‘lchanadi?
Yarimo‘tkazgichlarda Fermi sathi qanday
birliklarda o‘lchanadi?
Yarimo‘tkazgichlarda Xoll effekti qanday
tashqi kuchlar ta’sirida vujudga keladi?
* sm-3
m/s
sm-1
m/s2
* Ev
Kl
A
V
III
5
2
IV
3
2
III
4
2
Yarimo‘tkazgichlarda xususiy
o‘tkazuvchanlik nima?
*elektr va
magnit
maydonlar
* xususiy
zaryad
tashuvchili
o‘tkazuvchanli
k
elektr maydon magnit maydon
va temperatura va temperatura
gradienti
gradienti
elektr maydon
gradienti
kovak
o‘tkazuvchanli
k
elektron
o‘tkazuvchanli
k
ion
o‘tkazuvchanli
k
20
Yarimo‘tkazgichlarda erkin zaryad
tashuvchilarning konsentratsiyasi qanday
birliklarda o‘lchanadi?
Yarimo‘tkazgichlarning solishtirma
qarshiligini aniqlashning tыrt zondli
usulida namunaga qanday shartlar
qo‘yiladi?
* sm-3
III
4
1
VI
1
2
VI
2
3
VI
1
3
Yarimo‘tkazgich–metall o‘tish
chegarasidagi potensial to‘siq nima bilan
aniqlanadi?
* chiqish
ishlari farqi
bilan
V
1
2
Dielektriklarda temperatura oshishi bilan
takiklangan satxning kengligi kanday
buladi?
*Oshadi
sm3
* sirtining tekis namunaning
bo‘lishi
aniq geometrik
shaklga ega
bo‘lishi
Yarimo‘tkazgichlarning o‘tkazuvchanlik
* temperatura
turini aniqlashning termozond usuli qanday
gradienti
fizik hodisaga asoslangan?
hisobiga elektr
maydonning
vujudga kelishi
yoritilish
hisobiga
yarimo‘tkazgichda elektr
maydonning
hosil bo‘lishi
metall va
yarimo‘tkazgichdagi
elektronlar
konsentrasiyasi farqi
bilan
Kamayadi
m3
Kl
fotosezgir-lik
bir jinsli
bo‘lmasligi
temperatura
gradienti
hisobiga
yarimo‘tkazgichda magnit
maydonning
vujudga kelishi
yoritilganlik
bilan
yoritilganlik
hisobiga tok
o‘tishi
Uzgarmaydi
kuchlanganlik
bilan
Juda kuchli
kamayadi
21
V
2
3
Yarimo‘tkazgichning dielektrik
singdiruvchanligi bu:
* vakuumdagi
zaryadlar
sistemasi
tomonidan
hosil qilingan
elektr maydon
kuchlanganligining xuddi
shunday
zaryadlar
sistemasi
tomonidan
yarimo‘tkazgichda hosil
qilingan elektr
maydon
kuchlanganligiga nisbati
bilan
aniqlanuvchi
kattalik
yarimo‘tkazgichning elektr
o‘tkazuvchanligini uning
solishtirma
zichligiga
nisbati bilan
aiqlanuvchi
kattalik
V
1
3
Yarimo‘tkazgichning elektrik va optik
xossalari qaysi parametr bilan aniqlanadi?
* taqiqlangan
zona kengligi
bilan
solishtirma
qarshilik bilan
Velichina
yarimo‘tkazgic
obratnaya
h-gichdagi
udelnomu
elektr maydon
soprotivleniyu kuchlangan-ligi
poluprovodnik
va elektr
a.
maydonning
yarimo‘tkaznisbati bilan
gichning
aniqlanuvchi
solishtirma
kattalik
qarshiligiga
teskari kattalik
zaryad
tashuvchilar
harakatchanligi bilan
dielektrik
singdiruvchanlik bilan
22
VI
1
3
Yarimo‘tkazgich–yarimo‘tkazgich o‘tish
chegarasidagi potensial to‘siq nima bilan
aniqlanadi?
VI
1
2
Dielektriklarning o‘tkazuvchanligi
xaroratga qanday bog‘langan?
VI
1
2
Dielektriklarda taqiqlangan soha bu
I
3
3
Amorf dielektriklar bu shunday
dielektriklarki, ularda:
*yarimo‘tkazgichdagi
elektronlar
ronsentratsiyalari farqi bilan
Dielektriklarni
ng
o‘tkazuvchanli
gi xarorat
ortishi bilan
ortadi
*
*Zaryad
tashuvchilarnin
g k fazoda
taqiqlangan
energiyalar
sohasi.
chiqish ishlari
farqi bilan
kristall panjara
doimiysi bilan
Dielektriklarni
ng
o‘tkazuvchanli
gi xarorat
ortishi bilan
kamayadi.
Dielektriklarni
ng
o‘tkazuvchanli
gi xaroratga
bog‘liq emas
Zaryad
tashuvchila
bo‘la
olmaydigan
dielektrik
xajmining bir
qismi
Uzoq tartib
Taqiqlangan
bo‘lmaydi,
soha kengligi 3
biroq yaqin
ev dan kichik
tartib saqlanadi
bo‘ladi
*
yoritilganlik
bilan
Dielektriklarni
ng
o‘tkazuvchanli
gi xaroratga
nomonoton
bog‘liq va u
kyuri
xaroratida
maksimumga
erishadi.
Teskari
Fermi sathidan
panjarada
pastda
bryulienning
joylashgan
birinchi zonasi.
energiyalar
sohasi.
Uzoq va yaqin
tartiblar
saqlanadi.
Taqiqlangan
soha kengligi 3
ev dan katta
bo‘ladi.
23
VI
2
2
Dielektriklarning ion o‘tkazuvchanligi
quyidagiga asoslangan:
*Dielektrik
strukturasida
defektlar va
kirshmalarning
borligi.
Dielektriklarni
ng taqiqlangan
sohasida
energetik
sathlarning
bo‘lishi.
Dielektrika
elektronlarning
metall elektrod
orqali
injeksiyasi.
VII
I
1
2
Kremniyli quyosh elementlarida qaysi tur
yo‘qotish ko‘p uchraydi?
*Fundamental
yo‘qotishlar.
Elektr va
rekambinatsion
.
Optik va
elektrik.
VI
1
2
Dielektrikdagi fazoviy zaryad bilan
chegaralangan toklar:
Kuchlanishga
bog‘liq emas.
Om qonuniga
bo‘ysunadi.
VII
I
1
2
Quyosh elementining asosiy
xarakteristikalarini ko‘rsating.
*Tokning
kuchlanishga
kvadratik
bog‘lanishi
kuzatiladi
*VAX va
quyosh
nurlanishiga
spektral
sezgirlik.
Volt amper va
volt farad
xarakteristikala
r.
Spektral va
termik
sezgirlik.
Dielektrik
taqiqlangan
sohasidagi
lokol
holatlarda
zaryad
tashuvchilarnin
g tunnel o‘tishi
Rekambinatsio
n.
Tokning
kuchlanishga
eksponetsial
bog‘liqligi
kuzatiladi.
Titrashga
turg‘unlik va
haroratga
turg‘unlik.
24
VI
3
2
Dielektrik singdiruvchanlik bu:
*Zaryadlar
sistemasi
vakuumda
hosil qilgan
elektr maydoni
kuchlanganligi
ning shu
zaryadlar
dielektrikda
hosil qilgan
elektr maydon
kuchlanganligi
ga nisbati
*Fotovolt
xodisasi
Dielektrik
o‘tkazuvchanli
gining uning
solishtirma
zichligiga
nisbati
Dielektrik
solishtirma
qarshiligiga
teskari kattalik.
Dielektrikdagi
elektr maydon
kuchlanganligi
ning uning
elektr
o‘tkazuvchanli
giga nisbati.
VII
I
1
2
Quyosh batareyalaridagi energiya
almashishi kanday fizik xodisalarga
asoslangan?
Kerra xodisasi
Ganna xodisasi
Kizdirish
xodisasi
VII
I
1
2
Quyosh elementlarini yaratish uchun qaysi
materiallar eng ko‘p qo‘llaniladi?
*Si,
GaAs , CdTe
Fe2O3,
Au, Cu
Si,
Fe2O3, CuO
CdTe,
Fe2O3, In
VII
I
1
2
Jahon bo‘yich quyosh elementlarini ishlab
chiqarishda qancha qismi krestall kremniga
asoslangan?
*70% dan
artiq.
60% dan artiq.
50% dan artiq.
40% dan artiq.
25
VI
1
2
VII
I
1
3
Dielektrik doimiy ε0 ning birligini
ko‘rsating :
Qanday energiya manbalari mavjud?
VI
2
2
Lokal elektr maydon bu
VI
2
3
Dielektrikdagi lokal elektr maydon
kuchlanganligi ifodasi quyidagicha
*F/m
*Qayta
tiklanadigan va
qayta
tiklanmaydigan
energiya
manbalari
*Zaryadli
zarracha
dielektrikda
hosil qiluvchi
maydon
*El = (ε +
2)Em/3
V/sm
Fm
Kl/v
Issiqlik va
kimyoviy
Elektr va
issiqlik
Issiqlik va
yadro
Zaryadli
zarrachaga
dielektrikda
ta’sir etuvchi
maydon
El=(ε – 1) Em
Elementar
zaryadga
vakuumda
ta’sir etuvchi
maydon.
El = R
Zaryad
zarracha
vakuumda
hosil qiluvchi
maydon.
El=(ε – 1) R
26
VI
2
2
Qayishqoq-elektron qutblanishda
VII
I
1
2
Ochiq kosmosda ishlaydigan fotoelektrik
batareyalarga asosiy talabni ko‘rsating.
VII
I
1
2
Quyosh batareyalaridagi energiya
almashishi kanday fizik xodisalarga
asoslangan?
VII
I
1
2
Quyosh elementlarini tayorlash uchun eng
kup ishlatiladigan material?
*Atomning
Kristtal
Elektronning
Dielektrik
elektron
panjaralarning
taqiqlangan
taqiqlangan
bulutining
ionlashuvi va sohadagi lokal
sohasidagi
atom yadrosiga elektronlarning
sathlarning
lokal sathlarda
nisbatan
valent
biridan
elektronlarning
siljishi.
sohasidan
ikkinchisiga
tutilib qoladi.
o‘tkazuvchanli
o‘tishi.
k sohasiga
o‘tishi.
*Og‘irlikning
Radiatsion
Kichik og‘irlik
YUqori
quvvatga
turg‘unlik va
va kichik
fotosezgirlik.
maksimal
termotserkulya
quvvat.
nisbati,
siyaga
radiatsion
turg‘unlik.
turg‘unlik va
termotserkulya
siyaga
turg‘unlik.
*Fotovolt
Kerra xodisasi Ganna xodisasi
Kizdirish
xodisasi
xodisasi
*Si, GaAs ,
CdTe
Fe2O3, Au, Cu
Si, Fe2O3, CuO
CdTe, Fe2O3,
In
27
VI
2
2
Polyarizatsiyaning qayishqoq elektron
mexanizmiga ega dielektrik
singdiruvchanlik:
*Xarorat
ortishi bilan
kamayadi
Debay
xaroratida
maksimumga
ega.
Xarorat ortishi
bilan ortadi.
Xaroratga
bog‘liq emas.
VI
2
2
Polyarizatsiyaning qayishqoq ion
mexanizmiga ega dielektrik
singdiruvchanlik:
*Xarorat
ortishi bilan
ortadi.
Debay
xaroratida
maksimumga
ega.
Xaroratga
bog‘liq emas.
Xarorat ortishi
bilan
kamayadi.
I
1
2
Fonon bu
*Kristall
panjaraning
qayishqoq
tebranishlar
kvanti..
Elektromagnit
nurlanish
kvanti
VII
I
1
3
Qaysi davlatlar quyosh elemsentlarini
ishlab chiqarishda oldingi o‘rinlarda
turadi?
*AQSh,
Germaniya,
YAponiya.
Fransiya,
Koreya,
Germaniya.
VII
I
1
2
Quyosh pechlarda temperatura kanday
temperaturagacha etadi?
* 3600 0S.
2500 0S.
Kristall
Kristall
panjaradagi
panjaradagi
atomlar
atomlar va
orasidagi
elektronlar
qayishqoq
orasidagi
bog‘lanish
bog‘lanish
koeffitsienti.
parametri.
YAponiya,
Xitoy, Koreya,
Rossiya, Xitoy.
Italiya.
3000 0S.
2000 0S
28
VII
I
1
2
Quyosh elementining asosiy uzeli nima?
*Shottki
to‘sig‘i
ko‘rinishidagi
potetsial to‘siq.
Tranzistor.
Tuneldiod.
Optron juftlik.
VII
I
1
3
Quyosh FIK nima?
*Bu quyosh
elementida
ishlab
chiqarilayotgan
elektrik
quvvatning
tushayotgan
quyosh
nurlanishi
quvvatiga
nisbatining
100%
ko‘paytmasi.
Quyosh
elementida
ishlab
chiqarilgan
quvvatning
tushayotgan
quyosh
nurlanishi
quvvatiga
nisbati.
Quyosh
elementida
ishlab
chiqarilayotgan
elektrik
quvvatning sarf
etilgan
quvvatga
nisbati.
VI
2
2
Noqayishqoq-dipol qutblanganlik
quyidagiga asoslangan
Dielektrikdagi
dipollarning
ixtiyoriy
burchakka
burilishi.
*
Dielektrikdagi
dipollarning
uncha kata
bo‘lmagan
burchakka
burilishi.
Dielektrikdagi
zaryadlangan
zarrachalar
orasidagi
masofalarning
o‘zgarishi
hisobiga dipol
momentining
o‘zgarishi.
Quyosh
elementi
yuzasiga
tushayotgan
quyosh
nurlanishi
quvvatining
quyosh
elementiga
ishlab
chiqarilayotgan
elektr quvatiga
nisbatining
100% ga
ko‘paytmasi.
Qayishqoqdipol
qutblanganlik
suyuQdielektri
klar uchun
xarakterli
bo‘lib, QattiQ
dielektriklarda
kuzatilmaydi.
29
VI
2
3
Qayishqoq-dipol qutblanganlik xarakterli
vaqti:
*10-1310-15
sek.
10-510-7 sek.
10-710-9 sek.
1 minutdan
ko‘proq
II
2
3
Dielektrikning ruxsat etilgan sohalardagi
zaryad tashuvchilar konsentratsiyasi
quyidagicha aniqlanadi:
*Fermi-dirak
taqsimoti
yordamida.
Boze-enshteynt
taqsimoti
yordamida
Puasson
taqsitmoti
yordamida
Grin funksiyasi
yordamida.
VI
3
3
Dielektrik kirituvchanlik χ va dielektrik
singdiruvchanlik ε o‘zaro qanday
bog‘langan.
*χ = ε - 1
χ=ε+1
χ = 2ε -1
χ = ε/2
VII
I
1
1
O‘zbekistonda qaysi mintaqalarda
fotoelementlardan foydalanish mumkin?
*O‘zbekistonni
ng barcha
mintaqalarida
Janubiy
mintaqalarda
SHimoliy
mintaqalarda
G‘arbiy
mintaqalarda
VI
2
3
Tashqi maydon ta’sirida qutblanganlikning
relaksatsion tashkil etuvchisi qaysi qonun
bo‘yicha o‘zgaradi?
t
t
Pp  Ppc (1  exp(  )) P p  P pc exp(  )


*
P p  P pc (1  ln( 
t
t
)) P p  P pc (1  ln(  ))


30
VII
I
1
3
Oxirgi yillarda jahonda fotoelektrik
batareyalarni ishlab chiqarishning yillik
o‘sishi qancha?
VI
3
3
Dielektrikda siljish toki ifodasi qanday?
*25 – 40 %
j
dD
dt
*
VI
2
2
Relaksatsion qutblanishning aktiv tashkil
etuvchisi:
VI
2
2
Relaksatsi-on qutblanishning reaktiv
tashkil etuvchisi:
VII
I
1
3
Quyosh batariyasida elektr toki shu
jarayondan xosil buladi:
10 -15 %
j
U
R
5-10%
j
dQ
15-20%
j  σE
dt
*Elektr
Elektr maydon Elektr maydon
maydon
o‘zgarishidan o‘zgarishi bilan
o‘zgarishidan
π
fazada
π/2
burchakka
o‘zgaradi;qolad
burchakka
orqada
i;
orqada qoladi
*Elektr
Elektr maydon Elektr maydon
maydon
o‘zgarishidan
o‘zgarishidan
o‘zgarishi bilan
π
π/2
fazada
burchakka
burchakka
o‘zgaradi
orqada qoladi; orqada qoladi
*Fotoelementg
Omik
dielektrikga
a kuyosh nuri
kontaktga
kuyosh nuri
tushganidan
kuyosh nuri
tushganidan
xosil buladi
tushganidan
xosil buladi
xosil buladi
Elektr maydon
o‘zgarishidan
π burchakka
oldinda yuradi.
Elektr maydon
o‘zgarishidan
π burchakka
oldinda yuradi.
shishaga
kuyosh nuri
tushganidan
xosil buladi
31
VII
I
1
VII
I
1
VI
VI
2
Quyosh energiyasini qanday tur
energiyalarga aylantirish mumkin?
Elektr va
issiqlik
energiyasiga
2
Quyosh batareyalari asosan kanaka
xodisalar ostida ishlaydi?
*Ichki
fotoeffekt
2
2
Tashqi o‘zgaruvchan elektr maydonda
joylashgan dielektrikdagi aktiv tok
o‘zgarishi :
*Tashqi elektr
Tashqi elektr Elektr maydon
maydon
maydon
o‘zgarishidan
o‘zgarishi bilan o‘zgarishi bilan π burchakka
bir hil fazada
qarama-qarshi orqada qoladi.
o‘zgaradi.
fazada
o‘zgaradi.
2
3
Tashqi o‘zgaruvchan elektr maydonda
joylashgan dielektrikdagi reaktiv tok
o‘zgarishi :
*Tashqi elektr
Tashqi elektr Elektr maydon
maydon
maydon
o‘zgarishidan
o‘zgarishi bilan o‘zgarishi bilan
π burchakka
qarama-qarshi
bir hil fazada
orqada qoladi.
fazada
o‘zgaradi
o‘zgaradi.
Atom
energiyasiga
Geotermal
energiyaga
Gidroenergiyag
a
Kizdirish
Krisstallarnirng
defformatsiyasi
Sovitilish
Elektr maydon
o‘zgarishidan
φ burchakka
oldinda yuradi
va u
quyidagiga
teng
Φ = arctg (ωτ)
Elektr maydon
o‘zgarishidan
φ burchakka
oldinda yuradi
va u
quyidagiga
teng
Φ = arctg (ωτ)
32
VI
4
2
Dielektrikdagi dielektrik yo‘qotishlar
quyidagicha aniqlanadi
*Faqat aktiv
toklar bilan.
Faqat reaktiv
toklar bilan.
Aktiv va
reaktiv toklar
bilan.
VI
4
3
Dielektrikdagi dielektrik yo‘qotishlar
burchagining tangensi (tgδ) quyidagicha
aniqlanadi:
tgδ = ia/ir,
gde bu erda ir
–reaktiv tok
kattaligi , ia –
aktiv kattaligi;
*
tgδ = iria,
bu erda ir –
reaktiv tok
kattaligi , ia –
aktiv tok
kattaligi;
tgδ = ir/ia,
bu erda ir –
reaktiv tok
kattaligi , ia –
aktiv tok
kattaligi;
VI
3
3
VI
3
3
VI
3
3
ε / kattaligi
ε / kattaligi
ε / kattaligi
chastota ortishi chastota ortishi
chastotaga
bilan monoton bilan monoton bog‘liq emas.
kamayadi.
ortadi.
*
Kompleks dielektrik singdiruvchanlik
*ε // kattaligi
ε // kattaligi
ε // kattaligi
quyidagi ifoda bilan beriladi ε* = ε/ - iε//. ε
ωτ = 1.da
chastota ortishi chastota ortishi
// ning chastotaga bog‘liqligi qanday?
maksimumga bilan monoton bilan monoton
erishadi
ortadi.
kamayadi.
Kompleks dielektrik singdiruvchanlik
quyidagi ifoda bilan beriladi ε* = ε/ - iε//.
Ε/ ning chastotaga bog‘liqligi qanday?
Koul –Koul diagrammasini tuzilayotganda
xo‘qi bo‘yicha nima qo‘yiladi
*ε/
ε//
ε0
Dielektrik
qutblanishinini
ng
noqayishqoq
mexanizmi
bilan.
tgδ = ir+ia,
bu erda ir –
reaktiv tok
kattaligi , ia –
aktiv tok
kattaligi;
ε / kattaligi ωτ
= 1.da
maksimumga
erishadi
ε // kattaligi
chastotaga
bog‘liq emas.
ω.
33
VI
2
3
Rezonans qutblanish quyidagi holda
kuzatiladi:
VI
3
2
Statik dielektrik singdiruvchanlik
quyidagicha aniqlanadi:
*Tashqi elektr
Tashqi elektr
Tashqi elektr
Dielektrik
maydon
maydon
maydon
qutblanishinini
chastotasi
chastotasi
chastotasi
ng qayishqoq
dielektrikdagi
dielektrik
dielektrik
mexanizmi
noinersial
yo‘qotishlar
yo‘qotishlar
bilan.
xodsalarni
maksimumi
minimumi
aniqlovchi
kuzatiladigan
kuzatiladigan
qayishqoq
chastotaga
chastotaga
bog‘langan
yaqinlashganda yaqinlashganda
zarrachalar dan
.
iborat
ossilyator
xususiy
chastotasiga
teng
bo‘lganda..
Dielektrik
Dielektrik
Dielektrik
Tashqi elektr
qutblanishinini qutblanishinini qutblanishinini
maydon
ng qayishqoq
ng
ng qayishqoq
chastotasi
va noqayishqo
noqayishqoq
mexanizmi
nolga
mexanizmlari
mexanizmi
bilan.
yaqinlashadi
bilan uprugimi
bilan.
i neuprugimi
mexanizmami
polyarizuemost
i dielektrika.*
34
VI
2
3
Rezonans qutblanish holida, so‘nishlar
bo‘lmaganda, tashqi maydon chastotasi ω
ning rezonans chastota ω0 ga
yaqinlashganda:
*ε / uziladi.
ε / kattalik
nolga intiladi.
IV
1
2
Termoelektron emissiya nima?
Elektr maydon
va temperatura
hisobiga
elektronlarning
qizdirilishi.
V
1
2
Elektr utkazuvchanlikning
σ=enμ ifodasida
n nima?
IV
1
2
Dielektrikning issiqlik utkazuvchanligi
nima?
*Issiqlik
energiyasi
hisobiga
moddadan
elektronlarning
chiqish
hodisasi.
* Zaryad
tashuvchilarnin
g
konsentratsiyas
i.
Dielektrikning
kuproq qizigan
tarafidan
kamroq qizigan
tarafigi issiqlik
miqdorining
utish xodisasi.
*
ε / 1 ga
intiladi.
ε / ε/ = tgω0
kattalikka
intiladi
YUqori
Past
temperaturalar temperaturalar
da
da
eletronlarning eletronlarning
kristall
kristall
bo‘yicha
bo‘yicha
siljishi.
siljishi.
Zaryad
Zaryad
Zaryad
tashuvchilarnin tashuvchilarnin tashuvchilarnin
g
g effektiv
g o‘rtacha
xarakatchanligi
massasi.
xarakat tezligi.
.
Dielektrikning
Elektr toki
YOritilgan
kamroq qizigan
utganda
ielektrikning
tarafidan
dielektrikning
qizishi.
ko‘proq
qizishi.
qizigan tarafigi
issiqlik
miqdorining
utish xodisasi.
35
VI
1
3
Dielektriklarda tok okimi kanaka birlik
bilan ulchanadi?
*Amper
Djoul.
Nyuton.
Kulon.
VII
I
1
3
Yarimutkazgich
asboblarda kaysi dielektrik eng kup
ishlatiladi?
*SiO2
Al2O3
Si3N4
F2O3
VI
4
2
Dielektrik yukatishda tangens burchak
nimani kursatadi?
*Dielektrik
yukatishni
VI
1
2
Maydonli tranzistorlarda kaysi dielektrik
eng kup ishlatiladi?
*SiO2
Al2O3
Si3N4
F2O3
VII
I
2
3
Quyosh elementlarida kaysi dielektrik eng
kup ishlatiladi?
*SiO2
Al2O3
Si3N4
F2O3
Dieletrik
YArimutkazgic YArimutkazgic
utkazuvchanlik
hning
hning issiklik
ni
solishtirma
karshiligi
karshiligini
36
II
3
2
Taqiqlangan zonaning kenshgligi SiO2
uchun nimaga teng
*9 EV
5,7 EV
11 EV
2,1 EV
VI
2
3
Dielektriklarda temperatura oshishi bilan
takiklangan satxning kengligi kanday
buladi?
*Oshadi
Kamayadi
Uzgarmaydi
Juda kuchli
kamayadi
VI
5
3
Dielektrikning fotoutkazuvchanligi nimani
anglatadi?
*Dielektrik
fotoutkazuvcha
nlikka ega
emas
Dislokatsiya
yordami bilan
zaryad
tashuvchilarni
uygotiladi
Aralashma
markazlari
bilan zaryad
tashuvchilarni
uygotish
Radiatsiya
yordamida
zaryad
tashuvchilarni
uygotish
VI
5
3
Dieletriklarda fotoutkazuvchanlikni
statsionar kiymati nimagacha etadi?
*Dielektrik
YOritish
YOritilish
fotoutkazuvcha boshlangandan boshlangandan
nlikka ega
keyin bir necha
keyin
emas
vaktdin keyin
boshlanadi
YOruglik
uchirilgandan
keyin
boshlanadi
VI
5
3
Dielektriklarda temperatura oshishi bilan
elektrutkazuvchanlik:
*Oshadi
Kamayadi
Uzgarmaydi
Juda kuchli
kamayadi
37
IV
1
2
Dielektriklarda magnit maydon tasirida
elektrutkazuvchanlik:
IV
1
2
Magnit maydon tasir dielektriklarda kaysi
kuchlar zaryadlangan zarrachalarni
xarakterini uzgartiradi?
V
1
2
Zaryad tashuvchilarning xarakatchaligi
kanday kiymat bilan beriladi?
IV
1
2
Utkazuvchi moddada kanday tashki
kuchlar ta’sirida Xoll efekti mavjud?
*Uzgarmaydi
Kamayadi
Oshadi
Juda kuchli
oshadi
*Lorens kuchi
Gravitatsiya
kuchlari
Van der vals
kuchlari
Kulon kuchlari
*1 v/sm
Dielektrikdagi Dielektrikdagi Dielektrikdagi
kuchlanganlikg zaryadlarning
zaryad
zaryad
a ega bulgan
urtacha tezligi tashuvchilarnin tashuvchilarnin
elektr
g maksimal
g minimal
maydondagi
tezligi
tezligi
zaryad
tashuvchilarnin
g urtacha
tezligi.
*Magnit va
Elektr maydon
Magnit
Temperatura
elektrik
va temperatura
maydon va
gradienti ta’siri
maydon
gradienti ta’siri
temperatura
ostida
ta’sirida
ostida
gradienti ta’siri
ostida
38
IV
1
2
Termoelektron emissiya nima?
*Issiklik
Elektr maydon Dieletriklarda
Dieletriklarda
energiyasi
va temperatura
eletronlarni
eletronlarni
ta’siri ostida
ta’sirida
yukori
yoritish
elektronlarning elektronlarni
temperatura
ta’sirida
moddadan
tezlashtirish.
ta’sirida
kuchirish
chikishi.
kuchirish
*Sochilish – bu Sochilish – bu Sochilish – bu Sochilish – bu
zaryad
zaryad
zaryad
zaryad
tashuvchilarnin tashuvchilarnin tashuvchilarnin tashuvchilarnin
g
g tezligini
g bulinishi
g sonini
traektoriyasinin
oshishi
kamayishi
g bukilishi
*M 2 / V.sek
M2/v
M / sek
V / sek
V
1
2
Zaryad tashuvchilarning sochilishi nima?
IV
1
2
Dielektriklarda zaryad tashuvchilarning
xarakatchanligi kanday birliklarda
ulchanadi?
IV
1
2
Dielektriklarda zaryad tashuvchilarning
konsentratsiyasi kanday birliklarda
ulchanadi?
*Sm -3
M / sek
V
1
2
Dielektriklarning xususiy elektr
utkazuvchanligi nima?
*Xususiy
zaryad
tashuvchilarnin
g
elektrutkazuvc
hanligi
Teshiklarning
elektrutkazvch
anligi
Sm -1
M / sek 2
Ionlarni
Elektronlarning
elektrutkazuvc elektrutkazuvc
hanligi
hanligi
39
IV
1
2
Ichki fotoeffekti nima?
*Nurlanish
ta’sir ostida
materialning
elektr
karshiligi
uzgarishi.
IV
1
2
Dielektriknining issiklik utkazuvchanlik
koeffitsienti kanaka birliklarda ulchanadi?
Kal. Sm -1 . S-1.
Grad -1
YOritish
Nurlanish
Nurlanish
ta’sirida erkin
yordamida
yordamida
zaryad
moddadagi
moddadagi
tashuvchilarnin
fotonlarning
fotonlarning
g
kiymati oshishi
kiymati
konsentratsiyas
kamayishi
i kamayishi
Kal. Sm -1 . S-1 Kal. S-1. Grad -1 Sm -1 . S-1. Grad
-1
*
VI
4
2
Dielektriklarda dielektrik yuqatish nima?
VI
4
2
Dieletrik yuqatishning tangens burchagini
topish uchun dielektrikning qanaka
parametrlari kerak?
*Dielektrik
yukatish deb
dielektrialarga
tashki elektr
maydon
sochilish
kuvvati.
**Dielektrik
sigim S,
karshilik R
Dielektrik
yukatish deb
dielektrialarga
tashki maydon
berilish
kuvvati.
Dielektrik
sigim C
Dielektrik
yukatish deb
dielektrialarga
tashki magnit
maydon
sochilish
kuvvati.
Dielektrik
utkazuvcha
nligi
Dielektrik
yukatish deb
dielektrialarga
yoritish
kuvvati.
Dielektrik
karshilik R
40
VII
1
2
VII
1
2
VII
1
VII
1
Dielektrik materialning satxini analiz
qilish uchun kanaka metod ishlatiladi?
Elektron
mikroskopiya
Oje
spektroskopiya
Xoll effektini
asosidagi
metod
Fotoutkazuvch
anlik
YArimutkazgich materialning satxida
ximik tarkibini analiz kilish uchun kanaka
metod ishlatiladi?
*Elektron Oje
spektroskopiya
Elektron
mikroskopiya
Dielektrik
singdiruvchanli
k ulchash
Rengeno
struktura
analiza
3
Dielektrik moddalarning satxida atom
strukturalarini aniklash uchun kanaka
metod ishlatiladi?
*Past
energiyali
elektronlar
difraksiyasi
Elektron
spektroskopiya
ning
ionizatsiyasi
Fotoelektronli
ionizatsiya
Ximik ishlov
berish
2
Ellipsometr asosida qanaka metod bor?
*Kurilayotga
n satxdan
kaytayotgan
yoruglikning
polyarizasiya
effekti
Xoll
effekti
Kerr
effekti
Kurilayotgan
satxdan
kaytayotgan
yoruglikning
yutilish
koeffitsienti
uzgarishi
41
VII
1
2
VI
1
2
Qattik jismning satxini aniqlash uchun
*Kattik jism
akustoeletro metodi asosida qanaka effekt satxida akustik
bor?
tulkin
tarkalganda
potensiallar
farki kelib
chikishi
Dielektrikning differensial qarshiligi
nima?
*Dielektriklar
da
uzgaruvchan
signaldagi
eltrik
karshilik
Kattik jism
satxida uni
yoritganda
potensiallar
farki kelib
chikishi
Kattik jism
satxida unga
magnit
mayodon
berilishi
yordamida
potensiallar
farki kelib
chikishi
Kattik jism
satxida unga
nurlanish
berilishi
yordamida
potensiallar
farki kelib
chikishi
Dielektriklard
a uzgarmas
signaldagi
eltrik
karshilik
Dielektriklard
a yoritilishda
kelib
chikadigan
karshilik
Dielektriklard
a maydon
ta’sirida kelib
chikadigan
karshilik
42
V
1
2
IV
1
2
Xususiy generatsiya nima?
Fotoo‘tkazuvchanlik nima?
Panjaradagi
xususiy
kovalent
aloqalarni
uzish, natijada
esa erkin
zaryad
tashuvchilar
jufti hosil
bo‘lishiga
energiya
sarflanadigan
generatsiya.
Panjaradagi
Turli nuqsonlar
Bir xil
xususiy
atomlarining
nuqsonlar
kovalent
ionlashishiga
Atomlarining
aloqalarni
energiya
ionlanishiga
uzishga
sarflanadigan sarf qilinadigan
energiya
generatsiya.
generatsiya.
sarflanmaydiga
n generatsiya.
*Ichki
Tashqi
Strukturaviy
Dislokatsiya
fotoeffekt bilan fotoeffekt bilan nuqsonlar bilan bilan bog‘liq
bog‘liq
bog‘liq
bog‘liq
bo‘lgan
qo‘shimcha
qo‘shimcha
qo‘shimcha
qushimcha
o‘tkazuvchanli o‘tkazuvchanli o‘tkazuvchanli o‘tkazuvchanli
k
k
kkfotoo‘tkazuvch fotoo‘tkazuvch fotoo‘tkazuvch fotoo‘tkazuvch
anlik deb
anlik deb
anlik deb
anlik deb
ataladi.
ataladi.
ataladi.
ataladi.
43
VI
5
2
Dielektrikning radiatsiya barkarorligi
nima?
VI
5
2
Dielektriklarning ion o‘tkazuvchanligi
quyidagiga asoslangan:
VII
1
2
Dielektrikdagi fazoviy zaryad bilan
chegaralangan toklar:
VI
1
2
Dielektrikda solishtirma qarshilik qanday
kiymatga ega?
*Dielektriknin Dielektrikning Dielektrikning Dielektrikning
g asosiy
asosiy
asosiy
asosiy
parametrlarinin parametrlarinin parametrlarinin parametrlarinin
g korpuskulyar g korpuskulyar g γ va rengen
g rengen
zarrachalarga ( zarrachalarga (
nurlariga
nurlariga
α –zarracha, β α –zarracha, β
barkarorligi
barkarorligi
– elektronov),
– elektronov)
γ va rengen
nurlariga
nurlariga
barkarorligi
barkarorligi
Dielektrik
Dielektriklarni
Dielektrika
Dielektrik
strukturasida
ng taqiqlangan elektronlarning
taqiqlangan
defektlar va
sohasida
metall elektrod
sohasidagi
kirshmalarning
energetik
orqali
lokol
borligi.
sathlarning
injeksiyasi.
holatlarda
*
bo‘lishi.
zaryad
tashuvchilarnin
g tunnel o‘tishi
*Tokning
Kuchlanishga
Om qonuniga
Tokning
kuchlanishga
bog‘liq emas.
bo‘ysunadi
kuchlanishga
kvadratik
eksponetsial
bog‘lanishi
bog‘liqligi
kuzatiladi
kuzatiladi.
*> 1010 om.sm 10-4 - 1010 om. 10-4 – 10-6 om. < 10-6 om. Sm
Sm
Sm
44
VII
I
1
2
Dielektrik plenkalar SiO2, Al2O3, Si3N4
nima uchun ishlatiladi?
VI
5
2
Dielektriklarning asosiy elektrik
parametrlarini kursating
VI
1
2
Dielektrikning elektrik mustaxkamligini
nima kursatadi?
VI
1
2
Dielektrikning elektrik mustaxkamligini
kanaka birliklarda ulchanadi?
*YUpkaplenka YArimutkazgic
li
hlarning satxini
kondensatorlar ximoyalashda
ni
tayyorlashda,
yarimutkazgich
larning satxini
ximoyalashda,
satxlar aro
izolatsiya
tayorlashda
*Solishtirma
Elektrik
karshilik,
mustaxkamlik,
dielektrik
dielektrik
singdiruvchanli singdiruvchanli
k, dielektrik
k
yukatish,
elektrik
mustaxkamlik
Dielektrikning Dielektrikning
yukori
temperaturaga
kuchlanishga
barkarorligi
barkarorligi
*
*V/m
V
Satxlar aro
izolatsiya
tayorlashda
Mikrosxemalar
da integral
elementlar aro
izolatsiya
yaratishda
Solishtirma
karshilik,
dielektrik
yukatish,
elektrik
mustaxkamlik
Dielektrik
singdiruvchanli
k, dielektrik
yukatish,
Dielektrikning
mexanik
ta’sirlarga
barkarorligi
Dielektrikning
magnit
maydonga
barkarorligi
Nyuton.
Kulon.
45
*
tg 
 tg 


VI
4
3
Dielektrik yuqatilish formulasini kursating
VI
4
3
VI
1
2
Dielektriklarda dielektrik yuqatish shularga *Temperatura Temperaturaga Berilayotgan
boglik:
va berilayotgan
kuchlanishning
kuchlanishning
chastotasiga
chastotasiga
boglik
boglik
Dielektriklar qanaka ximik gruppalarga
*Organik va
Organik va
Neorganik va
taksimlanadi?
noorganik
polimer
polimer
VI
5
3
VI
5
3
Qanaka dielektriklar polyarsiz dielektriklar *Xususiy dipol
deyiladi?
momentlari
nolga teng
bulgan
dielektriklar
Qanaka sharoitlarda polyar dielektriklarda *Tashki elektr
polyarizaya buladi?
maydon
berilganda
Xususiy dipol
momentlari
noldan farkli
bulgan
dielektriklar
Tashki magnit
maydon
berilganda
tg 
YOritilishiga
Polimer va
krisstall
YUkori
Kichik
dielektrik
mustaxkamlikg
utkazuvchanlik a ega bulgan
ka ega bulgan
dielektriklar
dielektriklar
Dielektrik
Dielektrik
kizdirilganda
sovitilganda
46
VI
5
3
VI
3
3
VI
VI
3
3
Dielektrik polyarizatsiasining asosiy
mexanizmini kursating.
*Elastik va
noelastik
Noelastik
Kovalent
Elastik
Dielektrik singdiruvchanlikni nimani
anglatadi?
*Dielektrik
Dielektrik
Dielektrik
Dielektrik
singdiruvchanli singdiruvchanli singdiruvchanli singdiruvchanli
k elektr
k elektr
k magnit
k magnit
maydon
maydon
maydon
maydon
kuchlanganligi kuchlanganligi kuchlanganligi kuchlanganligi
dielektrikda
dielektrikda
dielektrikda
dielektrikda
necha marta
necha marta
necha marta
necha marta
kichigligini
kattaligi
kichigligini
kattaligini
kursatadi
kursatadi
kursatadi
kursatadi
vakumdagiga
vakumdagiga
vakumdagiga
vakumdagiga
nisbatan
nisbatan
nisbatan
nisbatan
Dielektrik singdiruvchanlikninng
temperaturaviy koeffitsienti nimani
anglatadi?
*Dielektrik
Dielektrik
Dielektrik
Dielektrik
singdiruvchanli singdiruvchanli singdiruvchanli singdiruvchanli
kni
kni magnit
kni maydonga kni menxanik
temperaturaviy
maydonga
boglikligi
kuchlanganlikk
boshlikligi
boglikligi
a boglikligi
d
d
1 d
2 d
TK   2 
TK   
TK  
TK  
dT
dT
 dT
 dT
*
3
3
Dielektrik singdiruvchan uchun
temperaturaviy bogliklik koeffitsientini
toping
47
VI
5
3
Yunalishli va polyarizatsiya dipolli bu
nima?
Tuzuvchi:
Kafedra mudiri:
O’quv bo’limi boshlig’i:
*Uzgarmas
Uzgarmas
Uzgarmas
Uzgarmas
dipol
dipol
dipol
dipol
momentiga ega momentiga ega momentiga ega momentiga ega
bulgan
bulmagan
bulgan
bulmagan
molekulalarnin molekulalarnin
atomlarning
atomlarning
g tashki elektr
g tashki
tashki maydon tashki maydon
maydon
maydon
yunalishi bilan yunalishi bilan
yunalishi bilan yunalishi bilan
yunaltirish
yunaltirish
yunaltirish
yunaltirish
jarayoni
jarayoni
jarayoni
jarayoni
_____________ dost.Nasirov A.A.
_____________ dost.Nazirov D.E.
_____________ Sharipov A.
Автор
nshb1990
Документ
Категория
Без категории
Просмотров
630
Размер файла
613 Кб
Теги
fizikasi, muhitlar, kondensirlangan
1/--страниц
Пожаловаться на содержимое документа