close

Вход

Забыли?

вход по аккаунту

?

Девони ашъор ва расоили Имоди Котиб..pdf

код для вставкиСкачать
НОМАИ ДОНИШГОЊ УЧЁНЫЕ ЗАПИСКИ SCIENTIFIC NOTES
УДК 8Т1
ББК 83.3(0)9
№ 4(45) 2015
М.Т.РАҶАБОВА
ДЕВОНИ АШЪОР ВА РАСОИЛИ ИМОДИ КОТИБ
Вожаҳои калидї: Имодуддини Исфаҳонӣ, Султон Нуриддин, Султон Салоҳуддин, Зангиѐн,
Аюбиѐн, девони ашъор, расоил
Мутафаккири барҷастаи қарни дувоздаҳум, муарриху адиби забардаст Имодуддини Исфаҳонӣ
дар канори осори арзишманди адабиву таърихӣ девони шеър ва расоил низ аз худ ба ѐдгор
гузоштааст.Имоди Котиб ба ҳайси мадеҳасарои забардасти давлати Зангиѐн ва Аюбиѐн
корнамоиву музаффариятҳои қӯшуни Султон Нуриддин ва Султон Салоҳуддинро бо маҳорату
ҳунари нотакрор дар беҳтарин ваҷҳ тараннум намудааст. Дар ин замина ӯ барҷастатарин ва
дурахшонтарин суруди миллӣ ва тафохур аз ватандориро сароидааст. Имоди Котиб тавассути
нигоштани таърихномаи хонадони Зангиҳову Аюбиѐн ва қаҳрамониҳои ҷовидонаи намояндагони
сулолаҳои мазкур ба онҳо умри дубора ва ҷовидонӣ эҳдо намудааст. Қасоиди дар маноқиби
Нуриддину Салоҳуддин ва пайвандони онҳо иншокардаи Имод намунаи олии ашъори мадҳия ба
шумор рафта, дар сабку услуби салису ҷаззоб ба қалам андохта шудааст.
Ҳанӯз дар замони зиндагиаш Имоди Котиб девони ашъор ва расоили худро тадвин намудааст,
ки ахбори сарчашмаҳои мӯътабар шаҳодати возеҳи ин гуфтаҳоянд. Нуктаи қобили зикр он аст, ки
дар канори гирдоварии сойири давоини ашъор ин донишманди фарҳехта девони дубайтиҳои
хешро низ мураттаб сохтааст. Афзун бар ин, намунаи дубайтиҳояшро Имоди Котиб дар тазкираи
“Харидат-ул-қаср” низ матраҳ сохтааст.Имоди Котибро метавон аз нахустин сарояндагону
ҳомилони дубайтӣ ба адабиѐти арабӣ донист.
Донишманди маъруфи араб Мустафо Содиқ ар-Рофеӣ дар китоби “Таърихи адабиѐти араб” бо
дунболагирӣ аз масъалаи мазкур чунин ақидаро пеш меорад, ки ин дубайтӣ дар адабиѐти араб
қабл аз садаи сездаҳум(ҳафтуми ҳиҷрӣ) мавҷуд набуд. Дар пайгирӣ аз ин, ӯ чунин изҳори назар
мекунад: “Дар ҳақиқат ҳам мо то ин давра таваҷҷӯҳу инояти шуароро нисбати ин навъи шеър ба
мушоҳида нагирифтаем ва танҳо дар охирҳои қарни мазкур ва пас аз он корбурди он ба чашм
мерасад” (13, 173). Пажӯҳишгари мазкур дар баррасии мавзӯи мавриди назар ба зоҳирбинӣ роҳ
дода, девони Имод ва сойири шуарои садаи дувоздаҳ(шаш)-умро сарфи назар кардааст ва доираи
ташаккули ин навъ шеърро дар адабиѐти араб ба дарозои зиѐда аз як аср мавқуф гузоштааст.
Албатта, ин ҳукми ғайривоқеӣ ва дур аз савоб нисбат ба ташаккули ин навъ шеър дар адабиѐти
араб мебошад. Зеро Имод дар садаи дувоздаҳум зиндагиву эҷод карда, девони дубайтиҳояшро дар
овони ҳаѐташ худ тадвин сохтааст. Фузун бар ин, дар тазкира намунаҳои барҷастаи дубайтиҳои
шуарои муосирашро низ бозгӯ намудааст, ки санади мувассиқи ташаккули ин навъи шеърӣ дар
қарни шашуми ҳиҷрӣ (дувоздаҳуми мелодӣ) маҳсуб меѐбад.
Пажӯҳиши марбут ба қарнҳои XII- XIII анҷомдодаи муҳаққиқи муосири араб Умар Мӯсо
Пошо андешаҳои фавқуззикри Рофеиро мавриди тардид қарор медиҳад. Дар он муаллиф бо
мисолҳои фаровон тарвиҷи дубайтиро дар ин ду аср бозгӯ намуда, аз аҳамияти он дар ин қарн
чунин хулосабарорӣ намудааст: “Аҳамияти ин фан, ки гурӯҳе аз мардум онро хуш истиқбол
мекарданду дар пайравӣ аз он Имоди Котиб ва аш-Шиҳоб аш-Шоғурӣ девон тадвин намудаанд,
дар кӯшиши тоифае аз шуаро ҷиҳати озод кардани шеъри арабӣ аз вазну қофия арзѐбӣ мегардад”
(17,574).
Бо таваҷҷӯҳ ба давоини шеър ва расоили Имоди Котиб онро метавон ба таври зайл дастабандӣ
намуд:
1. “Девони шеър”. Бар мабнои ахбори сарчашмаҳои адабиву таърихӣ Имод девони шеъри
худро қабл аз соли 1176 дар чаҳор ҷилд тартиб додааст (11,229; 20,1,411; 7,1,803). Салоҳуддин асСафадӣ низ девони шеъри Имоди Котибро чаҳор ҷилди калон шуморидааст (14,1,125). Ибни
Халликон дар баробари таъйиди назароти боло илова месозад, ки ӯ дар қасоид дасти тавоно дошт
(4,2,75). Ёқут ал-Ҳамавӣ девони ашъори Имодро дар 2 ҷилд гуфтааст (19,19,20). Вале Тақиуддин
ал-Мақризӣ девони ашъори ӯро иборат аз ҳашт ҷилд донистааст (11,7,115). Мутаассифона, девони
104
НОМАИ ДОНИШГОЊ УЧЁНЫЕ ЗАПИСКИ SCIENTIFIC NOTES
№ 4(45) 2015
шеъри шоир аз байн рафта , ѐ худ дар зери чангу ғубори таърих пинҳон мондаву аз макони вуҷуди
он маълумоте то ба имрӯз дастрас нест.
Қобили тазаккур аст, ки ҷузъе аз девони шеъри Имодро донишманди араб ан-Нозим ар-Рашид
гирдовариву таҳқиқ намуда, соли 1983 дар нашрияи Донишгоҳи Мавсили Ироқ интишор сохтааст.
Он дар асоси ашъори дар кутуби адабиву таърихӣ маҳфузгардидаи Имод тартиб дода шудааст
(19).
2. “Девони дубайтӣ”. Бар мабнои маълумоти маохизи қадим ба Имод девони хурде мутааллиқ
аст, ки ҳамаи онро дубайтӣ ташкил намудаву қабл аз соли 1176 тартиб дода шудааст (6,19,20;
3,5,150; 18,7,115; 20,1,311). Ба тасреҳи Ҳоҷӣ Халифа низ Имод соҳиби “девони хурде, ки кулли
онро дубайтӣ ташкил мекунад”, мебошад (20,803). Девони мазкури Имод низ дар шумори осори
мафқуди муаллиф қарор дорад.
3. “Девони расоил”. Девони расоили худро низ Имод то соли 1176 дар се ҷилд мураттаб
сохтааст (14,229;3,5,150). Аммо дар мавриди шумораи девони расоил афкори муаррихон мухталиф
аст. Ёқути Ҳамавӣ онро якчанд ҷилд дониста аст(19,19,20). Тақиуддин ал-Мақризӣ дар чаҳор
муҷаллад тадвин гардидани девони расоили Имодро таъкид сохтааст (10,115). Ҳамзамон
муаррихи мавсуф изҳор доштааст, ки мукотиботи ал-Қозӣ ал-Фозил (1136-1200) ба Имод дар як
ҷилд мавҷуд аст (10,115). Салоҳуддин ас-Сафадӣ дар навбати худ роҷеъ ба расоили Имод чунин
андешаро матраҳ сохтааст: “Як ҷузъе аз мукотиботи ал-Қозӣ ал-Фозилро ба Имод дидаам. Ӯ дар
эҷоди расоил ва қасоидаш ҳунари воло зоҳир кардааст (14,1,82).
Бино бар ахбори муҳаққиқи муосири араб Фуод Саййид дар китобхонаи “Нури Усмония”-и
Истамбул нусхаи хаттии таснифи яке аз нависандагон мавҷуд мебошад, ки дар ҳудуди соли 1201
навишта шудааст. Дар қафои варақаи аввал тазаккур ѐфтааст, ки он тарассулоти мансуб ба Имоди
Котиб мебошад. Бар ин навиштаҳо варақаи сафед илҳоқ карда шудааст. Дар он қайд гардидааст,
ки нусхаи мазкур ба қарни шашуми ҳиҷрӣ, яъне дувоздаҳуми мелодӣ мутааллиқ мебошад. Он аз
99 варақи ҳаҷмаш миѐна иборат буда, бо хатти нафис нигошта шудааст (18,1,475).
Дар тақвияти нигоштаҳои Фуод Саййид пажӯҳишгари Димишқӣ Умар Мӯсо Пошо изҳор
доштааст, ки Имод девони расоили хешро, ки аз номи мулуки Аюбӣ иншо карда буд, дар маҷмӯаи
махсусе таҳти унвони “Расоил байн ал-мулук ал-Аюбийин” гирдоварӣ намудааст. Нусхаи хаттии
он дар китобхонаи Нури Усмония ва нусхаи мусаввараи он дар Донишкадаи дасхатҳои
Донишгоҳи арабӣ таҳти рақами Адаб 419 маҳфуз мебошад (17,682).
Олими забардасти араб Салоҳуддин ал-Мунҷид дар маҷмӯаи “Расоил ва нусус” рисолаи дар
мадҳи Димишқ сароидаи Имодро бо пешгуфтори худ матраҳ сохтааст. Муҳаққиқи мавсуф сабаби
таълифи рисоларо чунин баѐн доштааст: “Нуриддин пас аз мутаҳҳид сохтани Сурия ва инқирози
давлати Фотимиѐн ба дасти Асадуддин ва Салоҳуддин –Димишқро пойтахти кишвар интихоб
кард. Чун ӯ вафот ѐфт, Салоҳуддин ҳукумати давлати Нурия ва баъдан Ҳалабро ба даст гирифт ва
ба Қоҳира баргашт. Пас ӯ миѐни Мисру Шом қарор гирифт. Дар ин замина миѐни мулуку куттоб
ва уламои ин ду минтақа навъе аз рақобат зуҳур кард. Уламои Димишқ ҷониби худ ташвиқ
мекарданду олимони Қоҳира сӯи худ. Дар ин замина расоили сершуморе рӯи кор омаданд. Вақте
Салоҳуддин ба Димишқ маротибаи дигар ворид шуд, ба Имоди Исфаҳонӣ супориш дод, ки
рисолае дар васфи он сароида, фазоилу маҳосинашро баршуморад ва ба Қоҳира тафзил ниҳад.
Пас аз шунидани рисола Салоҳуддин дигар ба Қоҳира барнагашт”(14,65). Абӯшома дар “арРавзатайн” аз ин рисола ѐдрас гардидаву намунаашро матраҳ сохтааст (3, 215). Намунаи рисолаи
мазкурро Шиҳобуддин Фазлуллоҳ ал-Умарӣ низ дар “Масолик-ал-абсор фӣ мамолик-ал-амсор”
ба қайд овардааст (16, 256-259).
Андешаҳои дар боло зикршудаи Салоҳуддин ал-Мунҷид дар нигоштаҳои мусаннифи “ал-Адаб
фи аср-ал-Аюбӣ” низ мисдоқи худро пайдо намудаву чунин ташреҳ гардидааст: “Дар ин аҳд
ташаккули шеър дар мавзӯи мадҳи мудун ва ҳиҷои ҷониби мухолиф ривоҷи тамом пайдо намуд.
Дар байни удабо ба монанди нақоизи миѐни Ҷариру Фараздақ дар мавзӯи мазкур мунозироту
мубоҳисот сурат мегирифт. Ҳар кадоме талош меварзид, ки кишвару шаҳри худро ситоиш
намояду алорағми он шаҳри рақибонро мавриди мазаммат қарор диҳад. Ҳамин гуна рақобат дар
ин давра миѐни шуарои Миср ва Шом равшан буруз карда буд. Намояндаи барҷастаи ин тариқат
ал-Қозӣ ал-Фозил мебошад, ки дар васфи Миср кӯшиш намудааст. Намунаи барҷастаи чунин
навъи расоили ӯро Абӯшома дар “ар-Равзатайн” матраҳ сохтааст. Дар навбати худ Имоди
Исфаҳонӣ ба ӯ посух додаву тавассути назму наср васфи фазоили Шом намудааст” (9,192).
Бо таваҷҷӯҳ ба девонҳои ашъор ва расоили Имодуддини Котиби Исфаҳонӣ метавон ба
бардоште расид, ки ин мутафаккири забардаст, донишманди фарҳехта умри бобаракати хешро
105
НОМАИ ДОНИШГОЊ УЧЁНЫЕ ЗАПИСКИ SCIENTIFIC NOTES
№ 4(45) 2015
дар саъйю талош, таҳсилу ҷиҳод ва таснифи осор ба сар бурда, дар ин замина таснифоти
арзишманде ба мерос гузоштааст. Новобаста аз он ки девонҳои ашъор ва расоили Имоди Котиб
то ба ин рӯзгор маҳфуз намондааст, аз рӯи ашъори дар сарчашмаҳои аҳди бостон сабт гардида
метавон ба он баҳои сазовор гузошт. Ин алломаи камназир тавассути истеъдоди камназираш
пешорӯи фарҳангу тамаддуни арабиву исломӣ содиқонаву самимона хидмати шоистаеро анҷом
додааст.
Имоди Котиб воқеан ҳам аз зумраи саромадону мутафаккирони барҷастаи садаи XII мебошад,
ки тавассути осори адабиву таърихии хеш таъсири мондагоре бар адабиѐт ва таърихнигории
исломӣ, ба вижа дар Эрону Шом гузоштааст.
ПАЙНАВИШТ:
1. Бартольд, В.В.Сочинения:в 9 т.(1т.–Туркестан в эпоху монгольского нашествия)
/В.В.Бартольд.–М.: Восточная литература,1963. – 763 с.
2. Крымский, А.Е. “История Персии, еѐ литературы и дервишской теософии”. Труды по
востоковедению издаваемые Лазаревским институтом восточных языков, выпуск XVI.Том
III/А.Е. Крымский.- Москва, 1914 - 1917. - 468 с.
3. Абӯшома, Шаҳобуддин Абдурраҳмон ал-Мақдисӣ ад-Димишқӣ. Китоб-ур -равзатайн фи
ахбори ад-давлатайн ан-Нурияти ва ас-Салоҳияти: адад-ул-муҷалладот 5/Шаҳобуддин
Абдурраҳмон ал-Мақдисӣ ад-Димишқӣ Абӯшома. – Байрут: Дор-л–кутуб ал-илмияти, 1987. –
384 с. – 1 м.
4. Ибни Халликон, Абулаббос Шамсуддин Аҳмад ибн Муҳаммад. Вафаѐт-ул-аъѐн фи абнои-ззамон: адад ул-муҷалладот 8/ Абулаббос Шамсуддин Аҳмад ибн Муҳаммад ибн Халликон . –
Байрут:Дор Содир, 439 с. – 5 м.
5. Зағлул Салом, Муҳаммад.Ал-адаб фи аср-ул-Аюбийа.-Искандария, 1990. – 595 с.
6. Имодуддин, ал-Исфањонї ал-Котиб. Харидат ул-ќаср ва љаридат ул-аср. Бидояту қисми
шуарои–ш–Шом. Шуароу Димашқ ва–ш–шуаро–ул–умаро мин бани Аюб./Имодуддин алИсфањонї ал-Котиб.–Димишќ: Ал-Матбаъат ал-Њошимийя, 1968. - 335 с.
7. Имодуддин, ал-Исфањонї ал-Котиб. Харидат ул-ќаср ва љаридат ул-аср. Ќисму шуарои-шШоми/Имодуддин ал-Исфањонї ал-Котиб.–Димишќ: Ал-Матбаъат ал-Њошимийя, 1955.– 712
с.– 1 љ.; 1959. – 719 с. – 2 љ.; 1964. – 427 с. – 3 љ.
8. Имодуддин, ал-Исфаҳонӣ ал-Котиб.Девон ал-Имод ал-Исфаҳонӣ. - Бағдод,1983.-511 с.
9. Имодуддин, ал-Исфаҳонӣ ал-Котиб.Расойил ал-Имод ва ал-Қозӣ ал-Фозил би мадҳи Димишқ. Бейрут, бидуни соли нашр.-87 с.
10. Мақризӣ, Аҳмад ибн Алӣ. Ал-Муқаффаъ-ал кабир: адад-ал-аҷзо:8. Таҳқиқ Муҳаммад алЙаълавӣ/ Аҳмад ибн Алӣ ал-Мақризӣ.-Тунис: Дор ал-Мағриб ал-исломӣ, 1991.-576 с.-6.ҷ.
11.Мақризӣ, Аҳмад ибн Алӣ.Ал- мавоъиз ва-л-эътибор фӣ зикр ал-хитот ва-л-осор. Бейрут: Дор
ал-кутуб ал-илмийя 1418.- 345с.
12.Нуаймӣ, Абдулқодир ибни Муҳаммад ад-Димишқӣ.Ад-дорис фӣ таърих ал-мадорис: 2 ҷ.
Бейрут: Дор ал-кутуб ал-илмийя, 1990.- 503 с.-1ҷ.
13.Рофеӣ, Мустафо Содиқ. Таърих адаб ал-араб: 3 ҷ. Бейрут: Дор ал-кутуб ал-илмийя,
0 - 344
с.- 3 ҷ.
14.Ас-Сафадӣ, Салоҳуддин Халил ибн Айбак ибн Абдуллоҳ. Ал-Вофӣ би-л-вафайот: адад алаҷзоъ 29/Салоҳуддин Халил ибн Айбак ибн Абдуллоҳ, ас-Сафадӣ. – Байрут: Дор-ул-эҳѐ- ва аттурос- ал-арабӣ, 2000. – 284 с. – 1 ҷ.
15.Субкӣ, Тоҷуддин Абӣ Наср Абдулваҳҳоб ибн Алӣ ибн Абдулкофӣ. Табақот аш-шофеъият алкубро: адад ал-аҷзоъ 6/ Тоҷуддин Абӣ Наср Абдулваҳҳоб ибн Алӣ ибн Абдулкофӣ ас-Субкӣ.–
Байрут: Дор ал-кутуб ал-илмийя, 1964. – 560 с. – 6 ҷ
16.Умарӣ, Шиҳобуддин Аҳмад ибни Яҳѐ ибни Фазлуллоҳ. Масолик-ал-абсор фӣ мамолик-аламсор. Абу Даби, 2002. -535 с.-12 ҷ.
17.Умар Мусо Пошо. Ал адабу фи билоди ал-Шоми усури Зангйин ва-л- Айиубин ва-л- мамолик/
П.М. Умар.- Димишқ, 1963.- 864 с
18. Фуод Саййид.Фаҳорис-ал-махтутоти-ал-мусаввараҳ: 4 ҷ.- 1954-1964,550 с. – 2ҷ.
19.Ҳамавӣ, Шиҳобуддин Абӣ Абдуллоҳ Ёқут. Мӯъҷам ал-удабо ав иршод ал-ариб фи маърифат
ал-адиб: адад ул-аҷзоъ 20/ Шиҳобуддин Абӣ Абдуллоҳ Ёқут ал Ҳамавӣ.– Байрут:Дор ал-Фикр
лит-тибоъа ва-н-нашр ва-т-тавзиъ, 1980. – 620 с. – 20 ҷ.
106
НОМАИ ДОНИШГОЊ УЧЁНЫЕ ЗАПИСКИ SCIENTIFIC NOTES
№ 4(45) 2015
20.Ҳољї, Халифа. Кашф уз-зунун ан асомї ал-кутуб ва-л-фунун: 6 љилд/Ҳољї Халифа. – Байрут:
Дор ул-фикр, 1986.-822 с.-Љ.2.
REFERENCES:
1. Bartold, V.V. Writings:V.1. -Turkestan in the era of Mongol invasion / V.V .Bartold.- Moscow:
Vostochnaya literatura, 1963.-763 p.
2. Krimskiy, A.E. The History of Persia, its' literature and dervishes theosophy. Proceedings published
by Lazarev Institute of Oriental Languages,, Issue XVI. Vol. III / AE. Krymskiy.- Moscow, 1914 1917. - 468 p.
3. Abushoma, Shabuddin Abdurrahman al-Maqdisi al-Dimashki.: The Book of two Gardens for the
History of the two Dynasties, in 5 v. / Shihabuddin Abdurrahman al-Maqdisi al-Dimashqi Abu
Shoma. - Beirut: Dor-al kutub al-ilmiya, 1987. - 384 p. – 1 v.
4. Ibn Khallikon, Abulabbos Shamsuddin Ahmad ibn Muhammad. "Deaths of Eminent Men and
History of the Sons of the Epoch ": in 8 v./ Abulabbos Shamsuddin Ahmad ibn Muhammad Ibn
Khallikon. - Beirut: Do Sodir, 1978. - 439 p. - 5 v.
5. Zaglul, Salam. Al-Adab fi l-'asr al-Aubiya.Iskandariya? 1990.-595p.
6. Emad al-Din al-Isfahani al-Kotib. The Gem of a courtyard and suit of contemporaries. The beginning
of the part of Syrian poets. Damascus poets and poets Emirs of Ayubi dynasty / Emad al-Din alIsfahani al-Kotib. - Damascus: Al-Matbaat al-Hoshimiyya, 1968 - 335 p.
7. Emad al-Din al-Isfahani al-Kotib. The Gem of a courtyard and suit of contemporaries. The part of
Syrian poets: 3 v. / Emad al-Din al-Isfahani al-Kotib. - Damascus: Al-Matbaat al-Hoshimiyya, 1955 712 p. - 1 v.; 1959. - 719 p. – 2v.; 1964. - 427 p. - 3 v.
8. Emad al-Din al-Isfahani al-Kotib. Divan (Devan al-Emad al- Isfahani).- Baghdad,1983.-511p.
9. Emad al-Din al-Isfahani al-Kotib. Rasoil al-Emad va-l-Qozi al-Fazil bi madhi Damashg. Beirut,
wisout 87p.
10. Maqrizi, Ahmad ibn 'Ali .Al Muqaffa (biographies of princes and prominent personality of his time)
11. Maqrizi, Ahmad ibn 'Ali .Al Mawaiz wa al-'i'tibar bi dhikr al-khitat wa al-'athar (about the planning
of Cairo and its monuments)
12. Nuaimi, Abdulkadir Muhammad ibn al-Dimashki. The Study of the History of the Madrasas(AdDoris fi ta’rikh al-madoris): 2 v. / Abdulkadir Muhammad ibn al-Dimashki an-Nuaimi. - Beirut: Dor
al-kutub al-ilmiyya, 1990. - 456 p. - 2 v.
13. Rāfiʿī, Mustafa Sādiq. Tarikh Adab al-Arab: in 3 v. Beirut: Dor al-kutub al-ilmiyya, 2000.-344 p.- 3 v.
14. Safadi, Salohuddin Khalil ibn Aibak ibn Abdullah. Details of demise: 29 v. / Salohuddin Khalil ibn
Abdullah ibn Aibak Al-Safadi Beirut: al-Dor Ihyo at-Turos al-arabi, 2000. -284 p. - 1 v.
15. Subki, Tojuddin Abi Nasr Abdulvahhab ibn Ali ibn Abdulkofi. Biography of Shafi'i scholars: 6 v. /
Tojuddin Abi Nasr Abdulvahhab ibn Ali ibn Abdulkofi ibn al-Subki. - Beirut: Dor Ihyo al-kutub alArabiya, 1964. - 560 p. - 6 v.
16. Umarī ,Shihāb al-Dīn Aḥmad ibn Yahya Faḍl Allāh. Paths of Discernm ent in the Realms of the
Great Cities(Masālik al-Abṣār fī Mamālik al-Amṣār).-Abu dabi, 2002.- 535p.-12 v.
17. Umar Musa Pasha. Umar Musa Pasha.
Al adab fi bilodi al-Shami usuri Zangiyun val
Mamluki, Damaskas, 1963- 864 p.
18. Fouad, Saeed. Illustrated the manuscripts catalog: in 4 v/S.Fouad.- Beirut ,1954-1964,550 p. – 2v.
19. Hamavi, Shihabuddin Abi Abdullah Yakut. The glossary of writers: 20 v. / Shihabuddin Abi
Abdullah Yakut al-Hamawi. - Beirut: Dor al-Fikr, 1980 - 620 p. - 19 v.
20. Haji Khalifa. Kashf az Zunun an-asami al kutub va-l-funun: in 6 volumes/ Haji Khalifa. –Beirut:Dor
ul-fikr, 1419/1999.-V. 1.
Диван стихов и трактаты Имода Котиба
Ключевые слова: Имомуддин Исфахони, Султан Нуриддин, Султан Салохуддин, Зангиян,
Аюбиян, диван стихов, трактаты
Статья посвящена исследованию и анализу структуры и содержания дивана стихов и трактатов
арабского поэта и писателя XII века Имомуддина Исфахони. В статье отмечается, что
Имомуддин Исфахони был автором нескольких диванов стихотворений и трактатов. Выявляется,
что диван стихотворений поэта дошел до наших дней не полностью, а сохранилась лишь его
часть, а также определяется, что Имомуддин являлся мастером в сочинении касыды. Развивая
107
НОМАИ ДОНИШГОЊ УЧЁНЫЕ ЗАПИСКИ SCIENTIFIC NOTES
№ 4(45) 2015
данную тему, автор статьи формирует вывод о том, что Имомуддин был одним из первых
сочинителей четверостиший в арабской литературе, а также составил собственный диван
четверостиший, который не сохранился до наших дней. Диван трактатов данного писателя также
не дошел до наших дней полностью, несмотря на то, что исторические и литературные источники
указывают на существование нескольких томов трактатов.
“Divan” (collection) of poems and treatises of Imod Kotib
Keywords: Imomuddin Isfahoni, Sultan Nuriddin, Sultan Salohuddin, Zangiyan, Ayubiyan,
divan(collection) of poems, treatises
The article studies and analyzes the structure and content of “divan” (collection) of poems and
treatises of the Arabic poet and writer of the XII-th century Imomuddin Isfahoni. The paper notes that
the writer was the author of several “divans” (collection) of poems and treatises who devoted the whole
life to compiling his own “divan” (collection) of poems. It aims to highlight that the poet’s “divan”
(collection) of poems hasn’t been fully preserved but only partially to the present day and also determines
that Imomuddin was the master of qasida. Developing the theme under consideration the author draws a
conclusion that Imomuddin is considered one of the first writers of quatrains in Arabic literature whose
own “divan”of quatrains wasn’t kept up to now. The “divan”of treatises hasn’t been fully preserved to
our days though the historic and literary sources indicate the existence of several volumes of treatises.
Маълумот дар бораи муаллиф:
Раљабова Марњабо Тӯхтасуновна, номзади илмҳои филологӣ, докторанти кафедраи
филологияи араби Донишгоњи давлатии Хуљанд ба номи академик Б.Ғ.Ѓафуров (Љумњурии
Тољикистон, ш. Хуљанд), E-mail: rajabova.marhabo@mail.ru
Сведения об авторе:
Раджабова Мархабо Тухтасуновна, кандидат филологических наук, докторант кафедры
арабской филологии Худжандского государственного университета имени академика
Б.Г.Гафурова (Республика Таджикистан, г.Худжанд),E-mail: rajabova.marhabo @mail.ru
Information about the author:
Rajabova Marhabo Tukhtasunovna, Сandidate of Philological Sciences а Doctoral student in the
Depаrtment of Arabic Рhilology of Khujand State University named after academician
B.G.Gafurov (Republic of Tajikistan, Khujand), E-mail:rajabova.marhabo@mail.ru
108
Документ
Категория
Без категории
Просмотров
9
Размер файла
1 033 Кб
Теги
ашъори, девона, расоили, имоди, pdf, котик
1/--страниц
Пожаловаться на содержимое документа