close

Вход

Забыли?

вход по аккаунту

?

1320 nurjauov a shinjir taban mehanizmine aser etetin ekinshi toptagi uykelis kushteri. a. nurjauovk.k abishev

код для вставкиСкачать
№ 1, 2003 г.
137
УДК 629.1.02
Ш Ы Н Ж Ы Р ТА БА Н МЕХАНИЗМ1НЕ ЭС ЕР
ETETIH ЕК1НШ1 ТОПТАРЫ УЙКЕЛ1С
KYLUTEPI
А. Нуржауов, К.К. Эб1шев
С. Торайаы ров ат ы ндаеы
П ав л о д а р мемлекет т'ш университ ет i
В статье определены ранее нерассмотренные составляющие :илы
трения второй группы, возникающие между звеньями гусениц и опорными
катками. Даны выражения для углов поворота между звеньями гусениц,
входящих в формулы для определения этих сил трения. С учетом этого
уточнена величина силы сопротивления качению гусеничного трактори.
Мацалада трактордьщ шынжыр табанды механизмтдег! бурынсоцды ескер 1лмеген ппрек катоктар мен табандар арасында пайда болапын
ф кемс Kyuimepi аньщталган. Оларды есептеп аньщтау уш т керекпи I
ш ы нж ы р т абан буы ндары арасы нда взара буры лу буры ш т арин
аныцтайтын врнектер келпйрмген. Свйппп, шынжыр табанды трактордьщ
цозгалысына кедерг1 куштщ мэш тольщтырылган.
The article defines not considered earlier component friction forces o f the
second group appearing between track shoes and road wheels. The expressions
fo r angles o f rotation between track shoes are given, included in formulas fo r
determining thesefriction forces. With regairl to this the magnitude offeree resisting
the rolling o f caterpillar tractor was precised.
Белгш эдебиет кездершде [1,2] шынжыр табан механизмшде эсер ет:тш
eiciHiiii топка жататын уйкелк куштерш аныктауда механизмдеп кейб1р белпекTepi ескершмей калган. Сондыктан екшпй топка жататын уйкелк купли каэасгырайык. Бул куштер F и статикалык жэнг F центрден тепмш керу Kynirepi
ecepi нэтижесшде пайда болатындыктан, шынжыр табан курсауыньщ тошк
бойында эсер етед!. Сондыктан шынжыр буындардын топсалары тещрепнде
эзара бурылу бурыштар косындысын табу уппн шынжыр табанды 6 ipiein e учаскеге бвлш карастырамыз (l-mi сурет). Жетекпн донгалак Р, орталык бурышынаайналгандабулучаскетопсаларындабуындарвзара 2а,+ р, бурышынабурылады. Ал жетекпн донгалак толык 6ip айналганда шынжыр табан курсауыньщ
138
НАУКА И ТЕХНИКА КАЗАХСТАНА
§ I
1- mi сурет
бойында барлык буындардын топсалар тешрегшде бурылу бурыштарынын
косындысы 9= 2(а,+ р,+ у,+ 2т+Р2+а,)г. Бул жерде а,, р,, у,, т, Р,, а2 шынжыр табан буындарынын арасындагы бурыштар, ал г - жетекап донгалактын
динамикалык шецберше сэйкес буындар саны.
Егер трактор козгалысынын жылдамдыгы туракты шама деп уйгарсак, онда
F центрден тепкнн купи букш щынжыр табан курсауы бойында туракты сан
меншер эсер етедь Сондыктан жетекпн донгалак толык 6ip айналганда Рц жэнг
Fcm куштер! acepiren пайда болатын уйкелк жумыстары L' = Рицгш9г жэнг
L" = Y,FmlJnruie,s.
Ы1
Бул жерде F cmI -» - mi учаскедеп статнкалык керу Kyrni;
0, -жетекин донгалак р, бурышына айналганда / учаскесшдеп буындар­
дын взара бурылу бурышы;
т - учаскедеп буындар саны;
Ц - топсадагы уйкелю коэффициент!;
гш- топса радиусы.
Егер Щ жэне F cmKynrrepi acepiwH топсаларда пайда болатын eKiHuii топтагы
келт1ршген ушселй KyurrepiH Fr\ жэне
деп белплесек, онда жетекнн донга­
лак толык 6ip рет айналгандагы олардын аткаратын жумыстары L' =F'
жэнг L" = f " гв 2л. Демек, Fr'JrD2jc = Fun rai0z; жэне F*,rB2jr® |ir1,z ] £ F i.0j.
Бул жерде ги - жетекпд донгалактын динамикалык радиусы.
Осы тендеулгрден:
г
2я
Ал осы куштерге сэйкес болатын келпршген момаптер:
.,/ . F„rDn гш9
■гг |
tr
mm
й Гшгв £ F
(3)
6
Б13 бул жерде жетекпп жэне багыттаушы донгалактар шынжыр табан\ен
идеалды шшсте болады деп уйгарып отырмыз. Ал шын мэшнде екшпп топтагы уйкелю KyuiTepi мен MOMeHTTepi катарына жетекпп жэнг багыттаушы дон­
галактар, кетермелеу жене T ip eK катоктары осьтершде, сонымен 6ipre олардын
шынжыр табан 6eTiMeH TeHcejiyi кезвде жэнг онымен tnim cy орындарында найда
болатын куштер де жатады. Сондыктан осы аталган куштерд1 карастырамыз.
Егер жетекпп донгалак трактордын арткы жагында орналасса, онда квтермел^пп катоктарга жанасатын шынжыр табан буындары FKJS = F4 + FcnU куппмен,
ал ол алдынгы жакта орналасса, онда М к жетекпп моменп acepi салдарынан
пайда болатын F купи косылгандыктан FKK= F+F4 + Fim2 куппмен кершген бо­
лады (2-nii сурет, а). Сонда каток ociHe 2FKKsinу, купи эсер етед1. Ал каток oci
подшипнигшде пайда болатын кедерп мометт MKK = 2FKKsiny,C„. Бул жерде
Сп- подшипник тенселу! уйкелнл коэффиценть
Шынжыр табан буыны мен квтермел^пп каток жылдамдыгы c o j n - c o Kj KK га тен болган салыстырмалы козгалыста болады. Бул жерде сок жэне сокк жетекпп донгалак пен кетермелеупп каток айналысы бурыштык жалдамдыктаа
б
2 —mi сурет
в
140
НАУКА И ТЕХНИКА КАЗАХСТАНА
ры, ал гкк- кетермелеупп KaTori радиуй, Осы салыстырмалы козгалыска кеС
дерп куцй х*« = 2 '« «F, ,siny, = 2—-F, ,siny, Бул жерде f KK- кетермелеупй катоктын шынжыр табан устшен тенселу коэффиценп, Ск - тенселу уйкелхс! коэффнценп (2-mi сурет, б).
КотермелЕупи катоктар жол безлика бiрдей бшкпкте орналаскандыктан Fcm
статикалык керу куш] олардын барлыгына бiрдей эсер етед! деп карастыруга
болады. Сондыктан барлык кетермелеупй катоктарынын тенселу1не кедерп
кушш темендепше врнгктей аламыз:
Ъ},ж
= n2F'K « я г / Л .* + у ~ j
(5)
Бул жерде п - кетермелеупй катоктарынын саны.
TipeK катоктарынын екшпп топка катысты уйкелк куштерш осыган уйкас
табамыз. TipeK катоп ociHS трактордын G салмагынын 6ip б0лiгi G Kyuii эсер
е?теда (2-mi сурет, в). Каток шынжыр табан бойымш козгалысы кез1нде онын
тещелугае кедерп х ы куш» жэне G. купине тен реактив куш пайда болады. Сонда х,и = f f i , = — G,. Бул жерде/J - TipeK KaToriHiH шынжыр табан успмен тен­
селу коэффиненп, С0- катоктын тенселу уйкешб! коэффиценть
Барлык TipeK катоктершщ тенселуте КедеШ Kymi:
+
(6,
Бул жерде т - 6ip жак шынжыр табаны механизщшщ TipeK катоктарынын
саны.
Жетекии жэне багытгаушы донгалактарынын шынжыр табанымен LiiHicTepi
идеалды болган жагдайда олардын тек кана остервдеп подшипниктеринц ке­
дерп Kynrrepi мен моментгерш аныктаумен шектелемв. Жeтeкшi донгалак трак­
тордын арткы жагында орналаскан болса (З-mi сурет, а), онда жетекии донгалак ociH ишдфу купи:
ги.ж„ = | k , , j + FH)sin г , + {F+ F „,, + Ц )sin a , f +
I
1 Щ]cosy, + (F + FnU I FH)c o s a ,f
Бул жагдайда багытгаушы донгалак ушш:
Fu.s.„ = д / К ^ т » )sinr, + {FcnU + F4 )sin a 2f +
1 1р й + 1 )cosy, 1 1 Fcml 1 1 )c o sa ,f
Егер жетекш1 донгалак трактордын алдынгы жагында орналаскан болса
( З - m i сурет, б), онда:
№ 1, 2003
141
г.
а
б
3 1 m iсурет
| | |
>/1(f + В
I F „)jm у , + (/% ,, + F4)sina2\ +
IщiЩй+ш)c°si i(шi+f4>c°saii
Щ ! = Э Я 1 F,n,3 + ри ) ^ У г Ф ' +Кт, + F „)sina,\ +
+1(f I Fcm2 i Ц )cosr, + (F + Fan, + Щ )cosa, |
Бул жерде ШЯЯ F m, I курсаудыц теменп жэнг жогарпл жагындагы статикалык керу куштерь
Донгалак осьтершде пайда болатын келт1ршген уйкел1с KyuiTepi Рг2жд, тгг2СЛ
жэне олардьщ моментгер1 М г2ж(), M rIел тэмендеп формулалармен аныктал!ды:
Акырында, шынжыр табан механизмдервде трактор козгалысы кезшде пан­
да болатын екшпй топтагы келтсршген толык уйкел!с купи:
(7)
Екшип топка жататын Fr, уйкелк Kymi трактор козгалысына кедёщ купшщ
кураушысы болып табылады. Осы KeflepriHi жену упнн F. жанама тарту кушнщ
6ip 6eniri шыгын болады. Ke6irece ic жузвде Fr2 кушййн донгалак жэне ка~октар подшипниктершде пайда болатын уйкелю Kyurrepi, сан мэш жагынан ба­
ска кураушыларына Караганда мардымсыз юшкене шама болгандыктан есепке
алынбайды.
Жогарыда табылган формулаларды пайдаланып o i p i H i u i жэне еюнцн топтапл уйкел1С куштерш табу уппн а,, а 2, Р,, Р2. Yг т бурыпггарыньщ сш
мэндер1 белгш болуы керек. Енд1 осы бурыпггарды аныктайык.
Шынжыр табан тарауларынын а, жэнг а 2 (1-uii сурет) кетер1лу бурыштары жэне р, буындылык коэффициент! (орталык бурыш) трактор козгалткыш-
142
НАУКА И ТЕХНИКА КАЗАХСТАНА
тарыныц конструкциялык параметрлер1 болып табылады.
А “ — болгандык“и
тан, осыган уйкас
А =^
деп жаза аламыз. Бул жерде | | - багытгаушы донга-
лактын радиусы.
Б1зге белпЫз у жэнг т бурыштарын табу упин шынжыр табаннын кез келген eKi керцнлес квтермел^ш1 катоктары арасындагы учаскейн карастырайык
Осы учаскёдёг! пайда болган кепбурыштын iniKi бурыштарынын косындысы
л ( п - 1) - ге тен болады. Бул жерде п - шынжыр табаннын ойпак учаскеЫндеп
буындар саны. Демек, я ( п - 1) = ( п - 1 )(я- т) + 2 у, • Бул ернгктен у, = ~ г ~ т Шынжыр табаннын ойпак учаскеан жогары карай ойша толыктырсак, онда
дурыс кепбурыш келш шыгады. Ал осы кепбурышка сыртгай сызылган шенбердан P радиусы шынжыр сызыктын кисыктык радиусына тен болады, ягни
/2
Р ~ % h'
_
_ 8t,h
Р, жэне Р2 бурыштарыиа уйкас х ~ ~ ~ ~ 7 Т ~ деп жаза аламыз.
Сейтш, табылган бурыштар мэндерш жогарыдагы формулаларга койып,
келпр1лген уйкелк Kynrrepi мен моменггерш аныктай аламыз. Осыдан кешн
трактор козгалысына толык кёдерп кушш табу мумщн болады.
ЭДЕБИЕТТЕР
1. Львов Е.Д Теория трактора.- М.: Машиностроение, 1962.
2. В.В.Гуськов и др. Тракторы: Теория: Учебник для студентов вузов по специаль­
ности «Автомобили и тракторы» / Под обшей редакцией В.В. Гуськова.- М.: Машино­
строение, 1988 - 376 с.
Документ
Категория
Без категории
Просмотров
1
Размер файла
269 Кб
Теги
ekinshi, etetin, toptagi, nurjauovk, 1320, kushteri, aser, tabak, shinji, nurjauov, abishev, uykelis, mehanizmine
1/--страниц
Пожаловаться на содержимое документа