close

Вход

Забыли?

вход по аккаунту

?

Презентация

код для вставкиСкачать
FokinaLida.75@mail.ru
Задачы ?рока:
? вызначыць месца беларускай мовы сярод ?ншых мо?,
прасачыць паходжанне беларускай мовы;
? прасачыць этапы стана?лення беларускай л?таратурнай
мовы;
? успомн?ць славутых дзеяча? нацыянальнай культуры ?
вызначыць ?х ролю ? пашырэнн? старабеларускай мовы;
? высвятл?ць значэнне творчасц? вядомых беларуск?х
п?сьменн?ка? для фарм?равання норма? беларускай
л?таратурнай мовы;
? пазнаём?цца з вядомым? беларуск?м? мовазна?цам? ? ?х
навуковай спадчынай;
? разгледзець
спецыф?чныя
асабл?васц?
беларускай
л?таратурнай мовы.
FokinaLida.75@mail.ru
Дайце азначэнне тэрм?нам ? тэрм?налаг?чным
спалучэнням:
Мова ? гэта?
с?стэма фанетычных, лекс?чных ? граматычных сродка?, якая
выконвае
камун?каты?ную
функцыю
?
забяспечвае
фарм?раванне ? выражэнне думак, пачуцця? ? волевыя?лення?
чалавека.
Камун?каты?ная функцыя ? гэта?
прызначэнне быць сродкам знос?н пам?ж людзьм?, сродкам
перадачы ?нфармацы?.
Беларуская мова ? гэта?
мова беларускага народа, адна з усходнеславянск?х мо?.
Л?таратурная мова ? гэта?
узорная, унармаваная форма агульнанароднай мовы, якая
выкарысто?ваецца ? разнастайных сферах знос?н у вуснай ?
п?сьмовай разнав?днасцях.
FokinaLida.75@mail.ru
Кольк? мо? на зямл??
Агульную колькасць мо? на Зямл? можна назваць
тольк? прыбл?зна. Паводле звестак Акадэм?? навук
Францы?, насельн?цтва зямнога шара гаворыць не
менш чым на 2796 мовах, як?я аб?ядно?ваюцца ? 11
вял?к?х ? каля 50 малых мо?ных груп, а ?се, хто
гаворыць на гэтых мовах, выкарысто?ваюць ад 7 да
8 тыс. дыялекта?. Нямецк?я вучоныя сцвярджаюць,
што сучасныя народы свету гавораць на мовах,
колькасць як?х перавышае 4000, а ?сяго навуцы
вядома каля 5600 жывых ? мёртвых мо?.
FokinaLida.75@mail.ru
Як?я з мо? з?я?ляюцца найбольш
пашыраным? ? свеце?
Да самых пашыраных мо? свету сёння
адносяцца: к?тайская, англ?йская, х?ндз? ? урду,
?спанская, руская, бенгальская, ?нданез?йская,
арабская, партугальская, японская, нямецкая,
французская. На гэтых мовах гаворыць больш
за 3,3 млрд. чалавек з 5 млрд. жыхаро? Зямл?.
З перал?чаных мо? аф?цыйным? ? рабочым?
мовам? ААН з?я?ляюцца: англ?йская, ?спанская,
руская, к?тайская, французская, арабская,
нямецкая.
FokinaLida.75@mail.ru
Славянская група мо?
Падгрупа
Мова
Усходнеславянская
Заходнеславянская
руская, укра?нская, беларуская
Па?днёваславянская
сербскахарвацкая, балгарская,
славенская, македонская,
стараславянская (мёртвая)
польская, чэшская, славацкая,
верхнялужыцкая,
н?жнялужыцкая, кашубская,
палабская (мёртвая)
FokinaLida.75@mail.ru
К?е?ская Русь
FokinaLida.75@mail.ru
Статут 1529 г.
FokinaLida.75@mail.ru
Л?таратура ВКЛ
FokinaLida.75@mail.ru
Сымон Будны
Беларуск?
асветн?к,
паслядо?н?к
традыцый Ф. Скарыны. Бы? адным са
стваральн?ка? Нясв?жскай друкарн?.
Творы рэл?г?йнага характару (?Пра
апра?данне грэшнага чалавека перад
Богам?, ?Пра дзве сутнасц? Хрыста? ?
?нш.). Будны выступа? за ро?насць ус?х
сасло?я? перад законам. Войны ён
падзяля? на справядл?выя, як?я
вядуцца для абароны радз?мы, ?
несправядл?выя, захопн?цк?я. Будны
бы? таленав?тым л?таратарам (п?са?
на беларускай, польскай ? лац?нскай
мовах), праза?кам ? паэтам, вучонымф?лолагам, перакладчыкам.
FokinaLida.75@mail.ru
?Катэх?з?с?
Катэх?з?с ? гэта кн?га, у
якой
растлумачаны асновы хрысц?янскай
веры. Тэкст
пададзены ? форме
пытання? ? адказа?. Пачынаецца кн?га
тытульным
л?стом,
упрыгожаным
вял?кай
заста?кай-узорам.
За
тытульным
л?стом
змешчана
прысвячэнне князям Радз?в?лам, як?м
належа? Нясв?ж.
FokinaLida.75@mail.ru
Вас?ль Цяп?нск?
Беларуск? асветн?к,
п?сьменн?к,
выдавец. Разам з С.
Будным адстойва?
права дзяржавы
весц? справядл?выя
войны супраць
пагрозы тыран??. У
1570-я гг. на свае
сродк? заснава?
друкарню.
FokinaLida.75@mail.ru
?Евангелле?
В. Цяп?нск? выда?
?Евангелле?, тэкст якога
бы? надрукаваны ? 2
слупк? ? на царко?наславянскай ? беларускай
мовах. Пераклад на
беларускую мову
самастойны, добра
апрацаваны, выданне
?прыгожана
разнастайным?
?н?цыялам?, наборным
арнаментам.
FokinaLida.75@mail.ru
Пётр Мсц?славец
Адз?н з руск?х ? беларуск?х
першадрукаро?, гравёр
ХV? ст. У Маскве надрукава?
?Апостал?, два выданн?
?Часо?н?ка?. У В?льн? заснава?
друкарню ? выда? ?Часо?н?к?,
?Евангелле напрастольнае?,
?Псалтыр?.
FokinaLida.75@mail.ru
Выданн? П. Мсц?сла?ца адметныя высок?м
пал?граф?чным узро?нем, мел? маля?н?чы
арнамент, гравюры.
FokinaLida.75@mail.ru
Францыск Скарына
FokinaLida.75@mail.ru
?Б?бл?я?
FokinaLida.75@mail.ru
В. Дун?н-Марц?нкев?ч ? Ф. Багушэв?ч
FokinaLida.75@mail.ru
Янка Купала ? Якуб Колас
FokinaLida.75@mail.ru
Вядомыя беларуск?я мовазна?цы ? ?х
навуковая спадчына
?ван ?ванав?ч Насов?ч ? беларуск? ф?лолаг, этнограф,
фалькларыст, лекс?кограф. Яго працы: рукап?с сло?н?ка
?Алфав?тны паказальн?к старажытных беларуск?х
сло?, выбраных з ?Акта?, як?я адносяцца да г?сторы?
Заходняй Рас????, ?Кароткае ф?лалаг?чнае наз?ранне
над беларускай гаворкай?, ?Збор да 1000 беларуск?х
прыказак?, ?Каротк? збор беларуск?х сло?? (з
тлумачэннем ?х сэнсу ? характарыстыкай выма?лення),
?Сло?н?к беларускай мовы?.
FokinaLida.75@mail.ru
Я?х?м Фёдарав?ч Карск?
Славуты беларуск? ф?лолаг, у асобе якога спалучал?ся
мовавед,
л?таратуразна?ца,
фалькларыст,
палеограф, б?бл?ёграф, педагог, грамадск? дзеяч.
Гало?ная яго навуковая праца ? 3-х томнае
даследаванне ?Беларусы? (1903 ? 1922 гг.). Сярод
?ншых найбольш значных прац Я. Ф. Карскага варта
адзначыць ?Узоры славянскага к?рыла?скага п?сьма з
Х да ХV??? ст.?, ?Нарыс славянскай к?рыла?скай
палеаграф???.
FokinaLida.75@mail.ru
Бран?сла? Адамав?ч Тарашкев?ч
Вядомы беларуск? грамадск? ? пал?тычны
дзеяч, публ?цыст, мовазнавец ? перакладчык.
А?тар ?Беларускай граматык? для школ?.
Працы: ?С?нтакс?с беларускай мовы? (не
выдадзены), пераклады ??л?яды? Гамера,
?Пана Тадэвуша? А. М?цкев?ча.
FokinaLida.75@mail.ru
Спецыф?чныя асабл?васц? беларускай
л?таратурнай
мовы
1. Беларускай мове ?ласц?вы зычны гук [?]: гало?ка, здаро?е, пра?да,
жо?ты. У рускай мове гэтаму гуку адпавядае ? выма?ленн? [в] ([правда]),
[ф] ([трафка]), [л] ([долгий]), [у] ([была у брата]).
2. Беларуск?м падо?жаным зычным гукам [ж, з?, дз?, л?, н?, с?, ц?, ч, ш],
як?я абазначаюцца на п?сьме падвойным? л?тарам? (збожжа, маззю, суддзя,
соллю, каменне, калоссе, жыццё, ноччу, застрэшша), у рускай мове
адпавядаюць спалучэнн? ?зычны + й?: [сол?йу, ноч?йу].
3. Беларуск? зычны [г] працяжны, фрыкаты?ны адпавядае рускаму [г]
выбухному. У беларускай выбухны [г] сустракаецца тольк? ? шэрагу
запазычаных сло? (ганак, гуз?к, рэзг?ны, мазг?, гонта).
4. У беларускай мове шэсць афрыкат (афрыката ? зычны гук, у як?м зл?ты
? адно цэлае змычны ? шчыл?нны гук?) [дз?, дз, дж, ц?, ц, ч]: дзень,
дзынкаць, гляджу, цесна, цэлы, чужы. У рускай мове афрыкаты дзве
(целый, чужой).
FokinaLida.75@mail.ru
5. Беларуск?м мякк?м свясцячым афрыкатам [дз?, ц?] (дз?ця)
адпавядаюць у рускай мове мякк?я зычныя [д?, т?] (дитя).
6. Беларускай афрыкаце [дж] у рускай мове адпавядае гук [ж], а ?
запазычаннях са стараславянскай мовы [жд]: сяджу ? сижу,
прыгладжваць ? приглаживать, папярэджанне ? предупреждение.
7. Беларуск? гук [р] паслядо?на цвёрды зычны: рыба, парадак,
растрэсц?, запрэгчы, грыб, рэчка, вяро?ка. У рускай мове ёсць [р]
цвёрды ? [р?] мякк? (рыба, але порядок, растрясти, запрячь, гриб,
речка, верёвка).
8. Зычны [ч] у беларускай мове за?сёды цвёрды: чэрц?, канчатак,
крын?чны, святочны, крумкач. У рускай мове [ч?] ? мякк? зычны.
9. У словах ?ншамо?нага паходжання пам?ж галосным? ? беларускай
мове выма?ляецца ?ста?ны зычны [й]: б?ёлаг, б?ёграф, рацыён,
сацыёлаг, б?яток?, грацыёзны, пенс?янер. У рускай мове ? биолог,
биограф, рацион, социолог, биотоки, грациозный, пенсионер.
FokinaLida.75@mail.ru
10. Склады ро, ло, ле (ля) у беларускай мове чаргуюцца з ры,
лы, л?: глотка ? глытаць, дрогнуць ? дрыжаць, гром ?
грымоты, дровы ? дрывотня, бляск ? бл?шчыць. У рускай
мове: глотка ? глотать, дрова ? дровосек.
11. Для беларускай мовы характэрны прыста?ныя галосныя ?
словах, што пачынаюцца групай зычных гука?, першы ? якой
санорны (зычны гук, у выма?ленн? якога голас пераважае над
шумам [л?, л, н, н?, м, м? ? ?нш.]): ?льняны, аржаны, ?ржавы,
?ржышча, ?мх?. У рускай мове: льняной, ржаной, ржавый,
мхи.
12. Беларускай мове ?ласц?вы прыста?ны зычны [в] перад
пачатковым? [о, у]: вул?ца, вуха, вузел, вучань, вока, вокны,
восень, вожык. У рускай мове: улица, ухо, узел, ученик, око.
FokinaLida.75@mail.ru
Документ
Категория
Презентации по философии
Просмотров
103
Размер файла
6 290 Кб
Теги
1/--страниц
Пожаловаться на содержимое документа