close

Вход

Забыли?

вход по аккаунту

?

Уур амьсгалын үйлчилгээ, ДЦУБ

код для вставкиСкачать
??? ????????? ????????? ???? ???? ?????? ?????
??? ????????? ???????? ??
??????? ???????
????-??? ???????? ?????? ??????? ?????
?.???????????
??????????? ???, 3 ?????? ????? 30-?? ????
??? ????????? ???????, ????? ?????
? ????????? ???????:
? ????????? ????? ????
? ??? ?? ??????? ???????? ??????
? ????? ??????
? ????????? ???? ????????
? ????????? ????????
? ??????? ????? ?????? ????????
? ?????/????? ??????
? ?????? ????? ????? ???????????
????????
? ?????? ????????
? ????? ??? ???????????? ?????????
???????:
? ????????? ???? ?????? ????????
??? ????????? ????????, ???????? ??????
??????? ???? ??? ????????? ????????? ????????
??????
? ??? ??????? ??? ??? ??????? ?????? ???? ????? ??????? ????????????? ????????? ??.
? ??? ????????? ?????? (????? ??????, ?????, ???????, ???? ?????? ??? ???) ?????????? ????
??????? ??????? ??? ??????? ????? ???????????? ??????? ?????? ??????????.
? ?????? ????? ?????? ?? ?????? ?? ??????? ??? ?????? ??????? ?????????? ??????.
? ?????? ????????? ????? ???? ??? ????????????? ??????, ???????? ??????? ??? ?????????
????, ???????? ????????? ???? ????????? ???????.
? ????? ?? ??? ????????? ???????????? ???????? ????????? ?????? ????? ????? ?? ??
????????? ??????? ???? ????? ?????? ??????, ??? ?????????? ?????? ?????? ????? ?????????
?????? ????? ??.
??????? ???? ??? ????????? ????????? ????????
??????? ????????
? ??? ????????? ?????? ?? ????? ??? ??????? ??? ???? ?????? ?????????? ?????
?? ????????? ?????? ?????? ??????.
? ???????? ????? ?????????? ??????? ???????? ???? ??????????? ????????, ?????
????? ????? ???? ?????? ? ??? ????????? ??????? ??? ????????? ?????????????
????????? ???? ??? ????????.
? ????????? ???? ????? ??, ?????, ?????? ????????? ? ??? ??? ??? ????????.
? ???????? ??????? 30 ???? ????? ???????? ?? ?????? ?????? ??????????,
??????? ????????? ??????? ????????, ??? ????? ??????, ???? ??? ??????,
???????? ???? ??? ???????? ??????? ??? ????? ??????? ?????? ?????.
? ????? ??? ??????????? ?????? ?????? ??????? ????????? ???, ??????? ???????
????? ???????? ???????? (??????? ????????, ????? ??????? ??? ???) ??? ???????
?????? ?????.
??????? ???? ??? ????????? ????????? ????????
??????? ????????
??? ????????? ?????????
??????? ????? ?????? ??????? ????????????
?????? ??????, 0? (CRU, 2010)
????????? ???? ??????????? ?????? ??????
?????? ???? ?????? (NOAA, 2010)
?????? ???? ???? ???????????? ??????, 0?
??????? ???? ??? ????????? ????????? ????????
??????? ????????
?????? ???? ????? ??????? ???????? ???????
????????? ???????, 0?
???-? 2010 ??? ??????
??????? ???????
??? ????????? ????????, ???????????? ????????
?????????? ?????? ????? ?????
? ????? ??? ??? ?????????
????????, ?????? ?????????????
??????????? ?????? ?????? ?????
??? ??????????? ?????????
?????????? ???????? ????
??????????? ?????
? ????? ?????? ????? ???
?????????? ???????? ???
???????? ??????? ?????? ? ???
????? ?????.
? ??? ?? ??????? ???????????
??????? ???????? ????? ?????.
??? ????????? ????????, ???????????? ????????
?????????? ?????? ????? ?????
??? ?????, ??? ????????? ???????
? ?????????? ??????, ???????? ???????????? ?? ???, ???? ?????????
??????, ????? ????? ???????? ?????????, ????? ??????? ???????? ?????, ???
????? ?????? ?????????????? ?????????? ????????? ??????.
? ?????? ??????? 1-14 ?????, ???, ??????? ????????? ????????. ????? ?? ???
???????? ?????? ?????? ????? ??????-?????? ???????? ?????????? ???
????????? ????????? ????????? ???????? ????? ????????? ?????????.
? ??????? ???????? ??? ??????? ?????????? ??? ????????? ???????????
??????? ?????? ?????.
??? ?????, ??? ????????? ???????
GCM (global scale) and RCM (regional scale) are main tools for future climate change
projection.
Climate Projection
Climate
model
has
atmosphere,
Land/Vegetation and Ocean components,
and their interaction based on physics law
such as conservation of
momentum,
energy and moisture.
Global Scale, 200km
High performance computer and mass
storage device
Regional scale, 30km
??? ??? ???????, ?????? ??????????? ????
????????.
? ??? ????????? ??????????? ????????? ??? ???? ??????????, ??????
?? ???????? ??? ?????? ???????? ??????.
? ?? ??????, ??????? ?????, ?????? ??? ???????????, ?????????, ???? ?????
????? ???????? ??? ? ??????? ????????? ?? ???????? ??? ???? ?????
?????????????.
? ??? ????????? ???????? ?????? ???????? ??? ??????? ????????
??????????? ???????? ????? ??????? ?????????????.
? ????? ??????? ???? ??????? ????? ?? ??? ???????. ???? ?????????
??????- ???????? ???????(?????), ?????? ?????? ???????? ?????????
?????? ???????? (???????), ?????? ???? ????? ??????? ????? ????????
(???????), ??????? ???? ??????? (????????) ??? ???
Хїлэмжийн хийн агууламж
375 ppm
360 ppm
390
385
380
370
365
360
355
Эрдэнэ сум, Дорноговь аймаг
350
20?
20?
20?
20?
19?
19?
19?
19?
19?
19?
340
19?
345
19?
CO2, ppm
375
Монгол орны уур амьсгал
Ерєнхийдєє эх газрын эрс тэс уур амьсгалтай. Температурын хэлбэлзэл ихтэй,
улирлын ялгаа тод илэрдэг, цэлмэг єдєр олон.
50
45
90
95
100
105
110
115
6
Температур
3
Жилийн дундаж температур ?9.0 0C -
0
+8.5 0C хэлбэлзэнэ.
-3
Хамгийн хїйтэн 1-р сард температур -15
-6
0C
-9
Хамгийн дулаан 7-р сард температур
-12
+150C .. 300C
120
Жилийн дундаж температурын тархалт, 0C.
.. -340C.
450
400
50
350
300
250
200
45
150
100
75
90
95
100
105
110
115
120
50
25
Жилийн нийлбэр хур тунадасны тархалт, мм.
Хур тунадас
Уулархаг нутгаар жилд 300-450 мм
Ойт хээр болон хээрт 150-300 мм
Говь цєлийн нутгаар 50-150 мм
Уур амьсгалын єнєєгийн єєрчлєлт
Жилийн дундаж температур 1940
оноос хойш 2.10C-ээр нэмэгдсэн.
Ялангуяа 1990-ээд оноос хойш
халуун жилїїд тохиолдсон учир
дулаарлын эрчим энэ їед маш єндєр
байна.
Жилийн дундаж нийлбэр хур
тунадас 1940 оноос хойш 7% -иар
багассан.
2000 оноос хойш , дараалан хуурай
жилїїд їргэлжилсэн
????? 3.1 ?????? ???? ???? ??????? ?) ?????????? 0?, ?) ??? ????????? ????????
Уур амьсгалын єнєєгийн єєрчлєлт: Газарзїйн тархалт
Температур
Дулааралт бїх нутгаар ажиглагдсан,
говийн нутгаар сул эрчимтэй, харин
Баруун болон Тєвийн бїсийн єндєр уулархаг
болон ойт хээрт илїї эрчимтэй
ажиглагдаж байна.
Хур тунадас
Нутгийн баруун ємнє, зїїн ємнє хэсэгт
багахан хэмжээний єсєлт, харин бууралт
тєвийн нутгаар ажиглагдаж байна
????? 3.2 ?????? ???? ???? ??????? ?) ?????????? 0?, ?) ??? ????????? ???????? ????? ???? ???????, 1940-2008 ??
Агаар мандлын гаралтай гамшигт їзэгдэл
Уур амьсгалын єєрчлєлтийн нєлєєгєєр гамшигт їзэгдлийн давтамж ихсэж тїїний нийгэм
эдийн засагт учруулах хор хохирол жилээс жилд ихсэж байна.
90
80
70
60
50
40
30
20
10
Extreme events
Hazardous phenomena
Death
2008
2007
2006
2005
2004
2003
2002
2001
2000
1999
1998
1997
1996
1995
1994
1993
1992
1991
1990
1989
0
Агаар мандлын гаралтай гамшигт їзэгдэл
Гамшигт їзэгдлийн хувь хэмжээ
Цаг агаарын аюултай їзэгдлийн тєрєл
/2004-2010/
1%
4%
5%
Салхи шуурга
7%
цас
26%
15%
бороо
2%
нєєлєг салхи
аадар бороо
18%
5%
12%
5%
мєндєр
аянга цахилгаан
Их халуун
Их хїйтэн
Цаг агаарын аюултай їзэгдлийн улмаас учирсан хохирол
/2004-2010/
4% 0%
0%
Салхи шуурга
7%
бороо
34%
нєєлєг салхи
30%
аадар бороо
мєндєр
20%
5%
аянга цахилгаан
Их хїйтэн
Бусад
Уур амьсгалын удаан їргэлжлэх гамшиг (Ган ба зуд)
Уур амьсгалын гамшигт їзэгдлийн эрчим, давтамж ихсэж, хамрах газар нутгийн
хэмжээ ихсэж байгаа болно (L.Natsagdorj et all, 2004).
4.00
3.00
2.00
1.00
0.00
-1.00
-2.00
-3.00
1940
1945
1950
1955
1960
1965
1970
1975
1980
1985
1990
1995
2000
Drought indices time series
2.50
1.50
0.50
-0.50
-1.50
1940
1945
1950
1955
1960
1965
1970
1975
1980
Dzud (harsh winter) indices time series
1985
1990
1995
2000
Газар бїрхэвчийн єєрчлєлт (цєлжилт), 1992-2002
Энэхїї судалгааны їр дїнгээр цєлжилт эрчимтэй явагдаж буйг баталж байна.
(Source: S.Khudulmur, M.Erdenetyua et all. Land cover is the observed (bio) physical cover on the earth?s surface, 2003)
Category
1992
2002
Area change (%)
Water body
17470
11131
-36
Barren land
52593
76700
46
Desert (Gobi)
522938
525259
0
Desert Steppe
155126
253936
64
Dry steppe
334360
240397
-28
Grassland
251261
250672
0
Forest area
223904
205534
-8
296
204
-31
Glacier
Total square (sq. km)
1557948
Бїс нутаг дахь дулааны долгион буюу халуун єдрийн тоо
Монгол орны хэмжээгээр халуун єдрийн тоо нэмэгдэж байгаа бєгєєд ялангуяа сїїлийн 10 жил
орчим тїїний эрчим єндєр байна.
120
100
100
80
80
60
60
40
40
20
20
0
0
Western
Tmax>25
Tmax>30
Eastern
Central
Tmax>33
1961
1964
1967
1970
1973
1976
1979
1982
1985
1988
1991
1994
1997
2000
2003
2006
120
100
80
60
40
20
0
1961
1964
1967
1970
1973
1976
1979
1982
1985
1988
1991
1994
1997
2000
2003
2006
120
100
80
60
40
20
0
1961
1964
1967
1970
1973
1976
1979
1982
1985
1988
1991
1994
1997
2000
2003
2006
1961
1964
1967
1970
1973
1976
1979
1982
1985
1988
1991
1994
1997
2000
2003
2006
120
Tmax>25
Tmax>30
Gobi
Tmax>33
Дулааны долгион ба хїний эрїїл мэнд
Дулааны долгионы давтамж ихсэж хїний эрїїл мэндэд учруулах нєлєєлєл шууд ба шууд бусаар
нєлєєлж, эрсдэл нь нэмэгдэж байна.
90.0
7000
Number of hot days
80.0
6000
70.0
5000
60.0
50.0
4000
40.0
3000
30.0
2000
20.0
1000
10.0
0.0
0
1961
1966
25<
1971
30<
1976
33<
1981
1986
1991
1996
2001
2006
mortality of cardiovascular disease
Монгол орны уур амьсгалын ирээдїйн єєрчлєлт
Уур амьсгалын єєрчлєлтийн прогнозоор ирээдїйд энэхїї дулааралт эрчимжин їргэлжилнэ.
Жишээ нь жилийн дундаж температур 6 0С-аас дээш байх газар нутгийн хэмжээ манай орныг
бараг бїхэлд хамрахаар байна.
9
A2
B1
50
7
6
45
3
5
90
95
100
105
110
115
120
1961-1990
3
0
-3
1
50
-1
45
-6
-9
-12
90
-3
1940 1955 1970 1985 2000 2015 2030 2045 2060 2075 2090
Annual temperature projection by HadCM3 model
under the GHG scenarios, 0C
95
100
105
110
115
120
2071-2100
Patterns of annual temperature projection, 0C
Монгол орны уур амьсгалын ирээдїйн єєрчлєлт
Уур амьсгалын єєрчлєлтийн прогнозоор манай орон євєл зєєлєн цас ихтэй, харин зун
хуурайшиж халуун болох тєлєвтэй
Seasons
Annual
Winter
Summer
Temperature change , 0C
Precipitation change, %
2011-2030
2046-2065
2080-2099
2011-2030
2046-2065
2080-2099
A2
1.0
2.7
5.0
2
9
15
A1B
0.9
3
4.6
0
7
16
B1
0.8
2.1
3.1
3
6
11
A2
0.7
2.3
4.2
14
19
55
A1B
0.2
2.5
3.8
0
23
41
B1
0.2
1.6
3.0
7
14
32
A2
1.1
3.1
6.3
-2
4
7
A1B
1.4
3.6
5.6
-4
3
11
B1
1.2
2.7
3.7
2
0
8
Судалгаанд їндэслэсэн эмзэг байдлын їнэлгээ
Уур амьсгалын єєрчлєлтийн нєлєєгєєр дараахь байдал їїсэх боломжтой :
Шууд нєлєє
? Хоол тэжээлийн дутагдал;
? Гамшигт їзэгдлээс учрах хохирол ихсэх, нас
баралт, євчлєлт, гэмтэгсэд (їер, хїчтэй шуурга, ган,
дулааны долгион);
? Гэдэсний євчин ихсэх;
? Зїрх судас, амьсгалын замын євчин ихсэх;
? Ургамлын тархалт єєрчлєгдєж, тїїгээр болон
шавьжаар дамжих євчлєл ихсэх;
Шууд бус нєлєє
? ХАА бїтээгдэхїїнээр дамжин хоол тэжээлийн
дутагдал
? Дампуурал
? Хїн амын нїїдэл
? Ургац буурах, бэлчээр хосдох
Эмзэг хїмїїс
? Хєгшид
? Хїїхэд
? Эмэгтэйчїїд
? Ядуучууд
? Євчтєн
Дасан зохицох стратеги
Гамшиг болон эрсдлийн менежмент:
? Эртнээс сэрэмжлїїлэх систем (шороон шуурга, агаарын бохирдол,
хїчтэй салхи гэх мэт)
? Хїний эрїїл мэндэд шууд нєлєє їзїїлэх дулааны долгионы эртнээс
сэрэмжлїїлэх систем
Олон нийт ба боловсрол:
? Сурталчилгаа, сургалт
? Дунд сургуулийн сургалтийн системд єєрчлєлт оруулах
? Амьдрах хэв маягаа єєрчлєх
? Мод тарих
Бодлого боловсруулагч:
? Сїргийн бїтэц дэх ямааны зохистой тоог хадгалах
? Уур амьсгалын єєрчлєлтийн судалгааг тогтмол хийх бїтцийг
байгуулах
? Эмзэг болон дасан зохиоцох їнэлгээнээс гарсан їр дїнг їндэсний
хєгжлийн бодлогод тусгах
???????? ??????? ?????? ??????????.
Документ
Категория
Презентации по английскому языку
Просмотров
5
Размер файла
8 166 Кб
Теги
1/--страниц
Пожаловаться на содержимое документа